1
00:00:09,200 --> 00:00:11,119

2
00:00:18,040 --> 00:00:22,959
Wielka Sobota
- dzień milczenia i zadumy,
tradycja święcenia pokarmów.

3
00:00:23,000 --> 00:00:26,079
Cena koszyka - jak to jest
z wielkanocną drożyzną?

4
00:00:26,120 --> 00:00:27,319
Wyścig z czasem.

5
00:00:27,360 --> 00:00:31,199
Iran czy USA
- kto pierwszy znajdzie
strąconego amerykańskiego pilota?

6
00:00:46,560 --> 00:00:50,279
Joanna Dunikowska-Paź,
dobry wieczór w Wielką Sobotę.

7
00:00:50,320 --> 00:00:54,759
To ostatni dzień Wielkiego Tygodnia,
tuż przed Świętem Zmartwychwstania.

8
00:00:54,800 --> 00:00:59,239
W dzień milczenia i zadumy,
wierni tradycyjnie ruszyli
do kościołów ze święconką,

9
00:00:59,280 --> 00:01:02,159
w której przynieśli pokarmy
na wielkanocny stół.

10
00:01:02,200 --> 00:01:05,799
Tuż po zmroku w Kościele katolickim
celebrowana jest

11
00:01:05,840 --> 00:01:09,839
najważniejsza liturgia w roku
- Wigilia Paschalna.

12
00:01:10,960 --> 00:01:15,239
Koszyczek obok koszyczka,
przygotowane z dbałością
i zgodnie z tradycją.

13
00:01:15,280 --> 00:01:19,719
Przed południem wierni
tradycyjnie poświęcili pokarmy,

14
00:01:19,760 --> 00:01:23,359
które jutro spożyją
podczas uroczystego śniadania.

15
00:01:23,400 --> 00:01:27,439
Tradycyjny świąteczny koszyczek,
tak jak bywało przed laty.

16
00:01:27,480 --> 00:01:30,559
Czyli jest baranek,
kiełbasa, jajka, sól, szynki.

17
00:01:30,600 --> 00:01:34,559
Wszystko to powędruje
na stół wielkanocny
w Wielką Niedzielę.

18
00:01:34,760 --> 00:01:38,279
Wszystko ma symboliczne znaczenie.

19
00:01:38,320 --> 00:01:42,799
Baranek oznacza triumf życia
nad śmiercią.

20
00:01:42,840 --> 00:01:47,359
Chleb - ciało Chrystusa,
sól - oczyszczenie,
a jajko - nowe życie.

21
00:01:47,400 --> 00:01:51,479
Zawartość koszyczków
niemal niezmienna.

22
00:01:51,520 --> 00:01:55,679
Choć każdy region
ma swoje obyczaje.

23
00:01:55,720 --> 00:01:58,319
W tradycyjnych góralskich strojach
święcenie w Zakopanem.

24
00:01:58,360 --> 00:02:01,119
W strojach ludowych też bytomianie.

25
00:02:01,160 --> 00:02:06,079
Jak kiedyś nasi ojcowie,
dziadkowie chodzili,

26
00:02:06,120 --> 00:02:10,239
my staramy się na tyle, ile umiemy,
chociaż kilka razy w roku ubrać się.

27
00:02:10,280 --> 00:02:13,199
Święcenie pokarmów to nieodłączny
element przygotowań do Wielkanocy.

28
00:02:13,240 --> 00:02:15,479
W Krakowie z wiernymi spotkał się
kardynał Grzegorz Ryś.

29
00:02:15,520 --> 00:02:18,159
Przypomniał, że to święta,
które niosą nadzieję na pojednanie.

30
00:02:18,200 --> 00:02:21,719
Trzeba mieć wielką nadzieję na to,
że przyjdzie nam żyć w świecie,

31
00:02:21,760 --> 00:02:24,319
w którym będzie pokój,
ludzie zaczną ze sobą pracować,

32
00:02:24,520 --> 00:02:26,439
przestaną się zabijać.

33
00:02:26,480 --> 00:02:33,559
Z myślą o samotnych i potrzebujących
w dziesiątkach polskich miast
odbywają się wielkanocne spotkania.

34
00:02:33,600 --> 00:02:37,839
Zawsze przygotowujemy około 500 miejsc
i zawsze 50 mamy w rezerwie,

35
00:02:37,880 --> 00:02:40,719
okazuje się, że zawsze przychodzi
trochę więcej ludzi samotnych,
potrzebujących.

36
00:02:40,760 --> 00:02:46,839
W kościołach przy Grobach Pańskich
czuwają ministranci,
harcerze lub strażacy.

37
00:02:46,880 --> 00:02:54,359
To długa tradycja m.in.
w Parafii świętych Apostołów Piotra
i Pawła w Mąkoszycach w Opolskiem.

38
00:02:54,400 --> 00:02:59,719
Jest to zaszczyt uczestniczyć
w takim wydarzeniu,

39
00:02:59,760 --> 00:03:03,519
jest to radość także,
ponieważ mogę w tym uczestniczyć,

40
00:03:03,560 --> 00:03:05,719
mogę pilnować pana Jezusa
przy grobie.

41
00:03:05,760 --> 00:03:09,439
Punktem centralnym Wielkiej Soboty
jest Wigilia Paschalna

42
00:03:09,480 --> 00:03:12,919
- msza należąca już do liturgii
Niedzieli Wielkanocnej.

43
00:03:12,960 --> 00:03:17,159
Rozpoczynamy ją na zewnątrz,
przy ogniu znowu powrócą dzwony,

44
00:03:17,200 --> 00:03:21,399
znowu powrócą organy i zabrzmi
to radosne, wielkanocne "alleluja".

45
00:03:21,440 --> 00:03:25,759
Noc Paschalna
oraz Niedziela Wielkanocna
to największe święto chrześcijańskie.

46
00:03:25,800 --> 00:03:27,439
Pan Jezus, umierając na krzyżu,
zmartwychwstając,

47
00:03:27,480 --> 00:03:30,479
dał nam nadzieję na lepsze życie,
dlatego że otworzył nam bramy raju,
bramy nieba.

48
00:03:30,520 --> 00:03:33,999
W Wielki Piątek papież Leon XIV
przewodniczył swojej pierwszej
jako głowa kościoła

49
00:03:34,040 --> 00:03:36,839
Drodze Krzyżowej w rzymskim Koloseum.

50
00:03:36,880 --> 00:03:40,599
Niósł krzyż przez wszystkie 14 stacji.

51
00:03:40,640 --> 00:03:43,439
Motywem przewodnim rozważań
była odpowiedzialność
za wojnę i przemoc.

52
00:03:43,480 --> 00:03:47,359
W uroczystości wzięło udział
około 30 tysięcy osób.

53
00:03:48,920 --> 00:03:54,399
Oglądają państwo "19.30",
dziś mamy dla państwa
także takie wiadomości:

54
00:03:54,440 --> 00:03:57,039
Czarna seria na polskich drogach.

55
00:03:57,080 --> 00:04:03,839
Kierujący osobowym BMW
nie zastosował się do sygnalizatora,
który nadawał sygnał czerwony.

56
00:04:03,880 --> 00:04:07,599
Stracił panowanie nad pojazdem,
zjechał do rowu
i tam jego auto dachowało.

57
00:04:07,640 --> 00:04:10,039
Jak dojechać bezpiecznie do celu?

58
00:04:10,080 --> 00:04:12,319
Pilnujemy się przepisów,
zapinamy pasy.

59
00:04:12,360 --> 00:04:14,519
Nie ścigajmy się z czasem nawigacji.

60
00:04:14,560 --> 00:04:19,599
Połączenie alkoholu i kierownicy
na ten czas to na pewno nie jest
dobre rozwiązanie.

61
00:04:23,960 --> 00:04:28,439
Koszyk na wielkanocnym stole
to nie tylko tradycja,

62
00:04:28,480 --> 00:04:31,279
ale i coroczne pytanie o cenę świąt.

63
00:04:31,320 --> 00:04:34,199
W tym roku wśród kluczowych
wydatków paliwo,

64
00:04:34,240 --> 00:04:37,119
a przy rodzinnym stole
nierzadko polityka.

65
00:04:37,160 --> 00:04:40,159
O rekordowo drogich świętach
mówi Przemysław Czarnek

66
00:04:40,200 --> 00:04:44,959
- rządzący w odpowiedzi
przypominają inflacyjne wskaźniki
za czasów, gdy rządził PiS

67
00:04:45,000 --> 00:04:48,599
i podpowiedzi kandydata na premiera,
który radził, by kupować mniej.

68
00:04:48,640 --> 00:04:50,439
Jak święta, to święconka.

69
00:04:50,480 --> 00:04:51,919
Co pani ma w koszyku?

70
00:04:51,960 --> 00:04:54,239
Jajeczka, babeczka, chlebek.

71
00:04:54,280 --> 00:04:56,999
A jak święconka,
to rozmowy Polaków o cenach.

72
00:04:57,040 --> 00:04:59,639
Czy święta w tym roku
są droższe niż zeszłoroczne?

73
00:04:59,680 --> 00:05:00,799
Nie, nie zauważyłam.

74
00:05:00,840 --> 00:05:05,839
Drogie są, jak się wejdzie,
to z roku na rok trzeba więcej kasy
wydać na to wszystko.

75
00:05:05,880 --> 00:05:08,439
Ile Polaków, tyle opinii,
więc pytamy ekonomistów.

76
00:05:08,480 --> 00:05:11,359
Nie ma żadnych przesłanek,
żeby stwierdzić,

77
00:05:11,400 --> 00:05:15,199
że za święta w tym roku
zapłacimy znacznie więcej
niż w zeszłym roku.

78
00:05:15,240 --> 00:05:18,919
I potwierdzenie tych słów
szybko odnajdujemy w badaniach:

79
00:05:18,960 --> 00:05:22,439
W tym roku mniej zapłacimy
za białą kiełbasę,
chleb pełnoziarnisty,

80
00:05:22,480 --> 00:05:24,159
szynkę czy groszek w puszce.

81
00:05:24,200 --> 00:05:28,639
Więcej zapłacimy za to za jajka,
ziemniaki, chleb pszenny
czy gorzką czekoladę.

82
00:05:28,680 --> 00:05:31,679
Gorzka czekolada jest droga,
bo zawiera dużo kakao,

83
00:05:31,720 --> 00:05:34,679
którego ceny rosną
przez słabsze zbiory.

84
00:05:34,720 --> 00:05:38,519
Po wyłączeniu tego produktu
koszt koszyka wielkanocnego
w tym roku jest wyższy o niecałe 2%.

85
00:05:38,560 --> 00:05:40,239
Spójrzmy teraz na zarobki.

86
00:05:40,280 --> 00:05:44,959
Nasze zarobki cały czas rosły,
rosły nawet szybciej od inflacji,

87
00:05:45,240 --> 00:05:48,079
były nawet okresy,
że przez ostatni rok
jakieś 1 czy 2 miesiące,

88
00:05:48,120 --> 00:05:50,519
że zbliżały się do 10%, a to oznacza,
że stać nas na więcej niż rok temu.

89
00:05:50,560 --> 00:05:53,879
Twarde dane jednak nie powstrzymują
polityków PiS-u przed straszeniem.

90
00:05:56,880 --> 00:06:01,599
Remedium ma być kandydat PiS-u
na premiera i jego propozycja.

91
00:06:01,640 --> 00:06:07,919
Projekt ustawy, który składamy
właśnie teraz o obniżeniu VAT
na żywność z 5% do 0%.

92
00:06:07,960 --> 00:06:10,919
W przypadku cen paliw to jest
uzasadnione,

93
00:06:10,960 --> 00:06:14,319
tak w przypadku żywności
takiego uzasadnienia nie ma.

94
00:06:14,360 --> 00:06:18,759
Rząd obniżył VAT na paliwo,
ceny są regulowane
przez ministra energii.

95
00:06:18,800 --> 00:06:22,919
Wszystko po tym, jak Donald Trump
rozpoczął konflikt
na Bliskim Wschodzie.

96
00:06:22,960 --> 00:06:25,719
Ale to na razie nie przekłada się
na ceny żywności,

97
00:06:25,760 --> 00:06:27,719
więc, jak mówią rządzący,
ta propozycja Czarnka...

98
00:06:27,760 --> 00:06:29,359
Obniżenie podatku VAT na żywność.

99
00:06:29,400 --> 00:06:31,039
...to czysty populizm.

100
00:06:31,080 --> 00:06:35,239
Z tego typu instrumentów korzysta się
wtedy, kiedy mamy szalejącą inflacją.

101
00:06:35,280 --> 00:06:38,719
A ta teraz jest w ryzach
- w marcu tego roku wynosiła 3%.

102
00:06:38,760 --> 00:06:41,839
Poprzednie święta
nie były tak kolorowe.

103
00:06:42,040 --> 00:06:44,199
3 lata temu inflacja sięgała
blisko 15%.

104
00:06:44,240 --> 00:06:49,079
I gdy inflacja szalała,
wtedy ten sam Przemysław Czarnek
miał takie rady.

105
00:06:49,120 --> 00:06:51,199
Drożyzna nie oznacza,
że nie można jeść.

106
00:06:51,240 --> 00:06:53,439
Można jeść trochę mniej
i trochę taniej.

107
00:06:53,480 --> 00:06:56,079
Czyli zero jedzenia
to jest program Czarnka.

108
00:06:56,120 --> 00:06:58,919
To był program Czarnka,
gdy PiS było u władzy.

109
00:06:58,960 --> 00:07:04,599
A teraz, jak jest w opozycji,
słyszymy o pieniądzach,
które zostają w portfelach.

110
00:07:06,440 --> 00:07:09,759
To by oznaczało ubytek wpływu
do budżetu z tytułu VAT.

111
00:07:09,800 --> 00:07:15,199
I tu pojawia się sprzeczność,
bo to przecież sam Czarnek
jeździ po Polsce i straszy.

112
00:07:15,240 --> 00:07:19,559
To państwo bankrut, które już ma
80 miliardów dziury budżetowej.

113
00:07:19,760 --> 00:07:24,079
By kilka dni później próbować
przekuć święta w polityczne złoto.

114
00:07:24,280 --> 00:07:28,319
Tusk to drożyzna,
Polacy chcą normalności,

115
00:07:28,520 --> 00:07:31,519
Polacy chcą również
interwencji państwa.

116
00:07:31,720 --> 00:07:36,079
I tylko wyborcy czasami przeszkadzają
w politycznym show.

117
00:07:36,280 --> 00:07:41,679
W przeddzień Wielkiej Nocy
papież Leon XIV apeluje o pokój
na Bliskim Wschodzie,

118
00:07:41,720 --> 00:07:45,119
ale wojenna rzeczywistość
daleka jest od zgody.

119
00:07:45,160 --> 00:07:47,679
Także zapowiedzi Donalda Trumpa
o końcu wojny nie przystają do tego,

120
00:07:47,720 --> 00:07:49,599
co wydarzyło się
w ostatnich godzinach.

121
00:07:49,640 --> 00:07:51,959
Amerykanie stracili kolejny
samolot nad Iranem

122
00:07:52,000 --> 00:07:53,959
i właśnie poszukują
jednego z członków załogi,

123
00:07:54,000 --> 00:07:57,719
Teheran za żywego zaginionego wroga
wyznaczył nagrodę.

124
00:07:57,760 --> 00:08:02,639
Zrobimy wszystko, co konieczne,
aby kogoś wydostać
i ocalić jego życie.

125
00:08:03,640 --> 00:08:09,639
Tak swoją misję opisują żołnierze
jednostki specjalnej amerykańskich
sił powietrznych.

126
00:08:09,840 --> 00:08:13,039
Do akcji wkraczają
jako ostatni z ostatnich.

127
00:08:13,080 --> 00:08:17,279
By ratować zaginionych
na terytorium wroga.

128
00:08:17,320 --> 00:08:21,759
Teraz operują w Iranie i z Iranem
ścigają się o życie

129
00:08:21,800 --> 00:08:27,239
członka załogi tego zestrzelonego
myśliwca F-15.

130
00:08:27,440 --> 00:08:32,519
Drodzy i patriotyczni obywatele,
jeśli pojmiecie pilota
lub pilotów wroga

131
00:08:32,720 --> 00:08:37,999
i przekażecie ich żywych
siłom policyjnym i wojskowym,
otrzymacie cenną nagrodę.

132
00:08:38,040 --> 00:08:44,599
Jak widać na tym nagraniu,
chętnych na kwotę około
70 tysięcy dolarów jest wielu.

133
00:08:44,640 --> 00:08:48,199
Poszukiwany to operator uzbrojenia.

134
00:08:48,240 --> 00:08:50,959
Bo pilot wczoraj został uratowany.

135
00:08:51,280 --> 00:08:53,879
Ale nie wiadomo, w jakim jest stanie.

136
00:08:53,920 --> 00:08:57,639
Nasi piloci są szkoleni z myślą
o takich sytuacjach.

137
00:08:57,800 --> 00:09:01,799
Uczy się ich unikania pojmania,
a jeśli już do niego dojdzie,

138
00:09:01,840 --> 00:09:07,079
także tego, jak zachowywać się
w niewoli w sposób godny
i reprezentujący ich kraj.

139
00:09:07,120 --> 00:09:10,799
Działania sił USA prowadzone są
w skrajnie trudnych warunkach.

140
00:09:10,840 --> 00:09:13,359
Na tym filmie można usłyszeć,
jak pada rozkaz,

141
00:09:13,400 --> 00:09:15,999
by strzelać do amerykańskiego
śmigłowca.

142
00:09:16,040 --> 00:09:18,039
Trafione zostały dwa.

143
00:09:18,080 --> 00:09:22,559
O przebiegu akcji na bieżąco
informowany jest prezydent
Donald Trump.

144
00:09:22,600 --> 00:09:26,799
Ale w telefonicznych rozmowach
z mediami nie chciał powiedzieć,

145
00:09:26,840 --> 00:09:31,839
jaka będzie odpowiedź USA,
jeśli poszukiwanemu oficerowi
stanie się krzywda.

146
00:09:31,880 --> 00:09:34,399
Mimo fałszywych twierdzeń
prezydenta USA

147
00:09:34,440 --> 00:09:38,079
o całkowitym zniszczeniu
irańskiego systemu obrony powietrznej,

148
00:09:38,120 --> 00:09:41,159
amerykański wrogi myśliwiec
został zestrzelony

149
00:09:41,200 --> 00:09:44,679
przez nasz nowy zaawansowany
system obrony powietrznej.

150
00:09:44,720 --> 00:09:47,039
Maszyna spadła w południowo-zachodniej
części Iranu.

151
00:09:47,080 --> 00:09:50,159
I to pierwsze zestrzelenie
amerykańskiego samolotu

152
00:09:50,200 --> 00:09:53,959
nad jego terytorium od czasu
rozpoczęcia przez USA i Izrael wojny.

153
00:09:54,000 --> 00:09:57,279
I mniej niż dwie doby po orędziu,
w którym Trump mówił to:

154
00:09:57,320 --> 00:10:02,479
Nasze siły zbrojne odniosły szybkie,
zdecydowane i przytłaczające
zwycięstwa na polu bitwy.

155
00:10:02,520 --> 00:10:05,879
Nie mają żadnych środków
obrony przeciwlotniczej.

156
00:10:05,920 --> 00:10:10,199
W operacji poszukiwawczo-ratowniczej
USA straciły też taki samolot A-10.

157
00:10:10,240 --> 00:10:13,719
Został zestrzelony
w pobliżu cieśniny Ormuz.

158
00:10:13,960 --> 00:10:16,439
Pilot zdołał się katapultować.

159
00:10:16,480 --> 00:10:20,959
Z najnowszych danych Pentagonu wynika,
że w trakcie Epickiej Furii

160
00:10:21,000 --> 00:10:25,399
zginęło 13 amerykańskich żołnierzy,
a niemal 400 zostało rannych.

161
00:10:25,440 --> 00:10:30,559
Propozycję 48-godzinnego rozejmu
Teheran miał dziś odrzucić.

162
00:10:34,720 --> 00:10:38,839
Za tydzień rozstrzygnie się
polityczna przyszłość Węgier.

163
00:10:38,880 --> 00:10:42,759
Na finiszu kampanii rośnie poparcie
dla opozycyjnej TISZY,

164
00:10:42,960 --> 00:10:46,799
ale przybywa także obywateli,
którzy obawiają się
o uczciwość wyborów.

165
00:10:46,840 --> 00:10:50,319
Rekordowa jest liczba zarejestrowanych
do głosowania za granicą.

166
00:10:50,920 --> 00:10:52,679
A co słychać z samego Budapesztu?

167
00:11:15,520 --> 00:11:19,119
Cały kraj interesuje się głośnymi
wywiadami z funkcjonariuszami służb.

168
00:11:19,160 --> 00:11:28,119
1 z nich mówił, że służby miały być
zaangażowany w rozpracowywaniu
opozycyjnej partii.

169
00:11:28,160 --> 00:11:33,359
W innym wywiadzie kapitan węgierskiej
armii mówi wręcz o prywatyzacji
wojska pod rządami Viktora Orbana.

170
00:11:33,400 --> 00:11:37,159
Mówi, że w ostatnich latach kluczowe
decyzje dotyczące węgierskiego wojska

171
00:11:37,200 --> 00:11:41,199
miał podejmować
syn węgierskiego premiera.

172
00:11:41,240 --> 00:11:45,839
Jak wynika z rozmowy to syn Orbana
miał być pomysłodawcą wysyłania
na misję pokojową do Czadu

173
00:11:45,880 --> 00:11:48,279
blisko 200 węgierskich żołnierzy.

174
00:11:48,320 --> 00:11:53,279
Jak sam miał przyznać

175
00:11:53,320 --> 00:11:55,479
syn węgrowskiego premiera
w ramach tej misji

176
00:11:55,520 --> 00:11:57,959
jest w stanie poświęcać życie nawet
setki węgierskich żołnierzy.

177
00:11:58,000 --> 00:12:00,999
Zaprószenie ognia od zniczy
to według policji

178
00:12:01,040 --> 00:12:05,039
prawdopodobna przyczyna pożaru
krzyża w warszawskiej parafii
św. Maksymiliana Kolbego.

179
00:12:05,080 --> 00:12:06,799
Krzyż nazywany jest papieskim,

180
00:12:06,840 --> 00:12:09,879
bo właśnie przed nim Jan Paweł II
odprawił swoją pierwszą mszę świętą
w Polsce

181
00:12:09,920 --> 00:12:13,879
po wyborze na Stolicę Piotrową.

182
00:12:13,920 --> 00:12:16,079
Ważny symbol ma zostać odbudowany.

183
00:12:16,120 --> 00:12:20,199
Krzyż był stalowo-drewniany,
metalowa konstrukcja się zachowała,

184
00:12:20,240 --> 00:12:25,119
ale była niestabilna,
więc krzyż został zdemontowany
i zabezpieczony w ten właśnie sposób.

185
00:12:25,160 --> 00:12:30,519
To historyczny, pamiątkowy krzyż
pod którym w 1979 roku papież
odprawił mszę.

186
00:12:30,560 --> 00:12:33,519
Nie tutaj, ale na Placu Piłsudskiego,
pod tym krzyżem padły słynne słowa:

187
00:12:33,560 --> 00:12:36,319
"Niech zstąpi Duch Twój
i odnowi oblicze ziemi, tej ziemi".

188
00:12:36,360 --> 00:12:41,039
Krzyż został zabezpieczony,
przede wszystkim ważne jest to,
że w pożarze nikt nie ucierpiał.

189
00:12:41,080 --> 00:12:43,359
Policja wyklucza celowe podpalenie.

190
00:12:43,400 --> 00:12:49,719
Prawdopodobną przyczyną jest to,
że pod tym krzyżem stała
bardzo duża liczba zniczy.

191
00:12:49,760 --> 00:12:55,279
Na obecną chwilę policjanci
po wykonaniu oględzin

192
00:12:55,320 --> 00:12:59,719
i swoich czynności procesowych
wykluczają, by w tym miała udział
osoba trzecia,

193
00:12:59,760 --> 00:13:03,999
natomiast będziemy jeszcze do tego
przesłuchiwać zarządcę terenu.

194
00:13:04,040 --> 00:13:07,719
Zniczy było dużo z uwagi
na obchodzoną niedawno rocznicę
śmierci papieża Polaka.

195
00:13:07,760 --> 00:13:10,759
Ważna informacja z punktu widzenia
wiernych jest taka,

196
00:13:10,800 --> 00:13:14,959
że pożar nie wpłynie
na harmonogram nabożeństw
związanych z triduum paschalnym.

197
00:13:15,000 --> 00:13:18,159
Bezpieczne święta zaczynają się
od naszych decyzji

198
00:13:18,200 --> 00:13:21,239
- apelują policjanci,
dla których wielkanocny ruch
na drogach

199
00:13:21,280 --> 00:13:23,239
oznacza czas intensywnej pracy.

200
00:13:23,280 --> 00:13:28,119
To, że tłumnie ruszyliśmy w trasę,
widać w statystykach,
także dotyczących wypadków.

201
00:13:28,160 --> 00:13:31,639
I te wpadki pokazują,
że do wielu kierowców apel policji
nie dotarł.

202
00:13:31,680 --> 00:13:37,599
Bo znów na liczniku jest górka,
a za kierownicą drogowy pirat
na podwójnym gazie.

203
00:13:37,800 --> 00:13:42,439
Miał półtora promila alkoholu we krwi
i zabił swoją pasażerkę.

204
00:13:42,480 --> 00:13:47,399
25-latek kierujący motorowerem
doprowadził do tego tragicznego
zdarzenia

205
00:13:47,440 --> 00:13:49,679
w gminie Łopuszno pod Kielcami.

206
00:13:49,720 --> 00:13:54,319
Na łuku drogi najprawdopodobniej
na skutek utraty panowania
nad pojazdem

207
00:13:54,360 --> 00:13:57,599
zjechał z jezdni
i wjechał do przydrożnego rowu.

208
00:13:57,640 --> 00:14:01,719
Podobny tragiczny finał
miał ten wypadek w powiecie puławskim
na Lubelszczyźnie.

209
00:14:01,760 --> 00:14:04,919
23-latek kierujący Audi
zginął na miejscu.

210
00:14:04,960 --> 00:14:08,239
Prawdopodobnie jechał z
bardzo dużą prędkością,

211
00:14:08,280 --> 00:14:10,919
na łuku jezdni stracił panowanie
nad pojazdem,

212
00:14:10,960 --> 00:14:13,719
zjechał do rowu i tam
jego auto dachowało.

213
00:14:13,760 --> 00:14:16,199
Czarna seria na polskich drogach trwa.

214
00:14:16,240 --> 00:14:20,479
Taki był efekt ignorowania
sygnalizacji świetlnej
przez kierowcę osobówki

215
00:14:20,520 --> 00:14:24,359
na jednym z głównych skrzyżowań
w podwarszawskich Markach.

216
00:14:24,400 --> 00:14:28,039
Samochód wbił się w miejski autobus,
przewracając go.

217
00:14:28,080 --> 00:14:31,839
8 rannych pasażerów autobusu
przewieziono do szpitala.

218
00:14:31,880 --> 00:14:34,919
Kierowcy obydwu pojazdów byli trzeźwi.

219
00:14:34,960 --> 00:14:38,399
Jak ktoś jedzie nieprzepisowo,
na czerwonym świetle,

220
00:14:38,440 --> 00:14:41,279
albo wymusza,
no to jest niebezpiecznie.

221
00:14:41,320 --> 00:14:44,999
I niestety niebezpiecznie było wczoraj
na naszych drogach.

222
00:14:45,040 --> 00:14:47,399
Zginęło 9 osób,
a ponad 90 zostało rannych.

223
00:14:47,440 --> 00:14:50,039
Łącznie doszło
do niemal 70 wypadków.

224
00:14:50,080 --> 00:14:54,839
Ale najbardziej zatrważająca
jest ta liczba: 274.

225
00:14:55,040 --> 00:14:59,719
Tyle osób w Wielki Piątek
wsiadło za kierownicę po alkoholu.

226
00:15:01,080 --> 00:15:05,279
Wśród nich był 22-latek,
który w Ujsołach na Żywiecczyźnie,

227
00:15:05,320 --> 00:15:09,159
mając niemal dwa promile,
wsiadł za kierownicę bez prawa jazdy.

228
00:15:09,200 --> 00:15:12,919
Jego samochód zderzył się czołowo
z innym pojazdem

229
00:15:13,120 --> 00:15:18,359
i siłą odrzutu wpadł w przystanek
pełen ludzi wracających
z wieczornej mszy.

230
00:15:18,400 --> 00:15:21,239
Rannych zostało 5 osób,
w tym dziecko.

231
00:15:21,280 --> 00:15:25,599
Na szczęście ich życiu
nie zagraża niebezpieczeństwo.

232
00:15:25,640 --> 00:15:30,759
Trzeba pamiętać,
że przy pewnym stężeniu alkoholu
we krwi osoba już nie jest świadoma.

233
00:15:30,800 --> 00:15:36,359
Tutaj bardzo dużo zależy też
od naszego społeczeństwa,
czyli po prostu świadków tego.

234
00:15:36,400 --> 00:15:40,959
Mają oni obowiązek albo nie dopuścić
pijanego za kierownicę,

235
00:15:41,000 --> 00:15:44,239
albo o takim fakcie
poinformować służby.

236
00:15:44,280 --> 00:15:49,959
Tak samo jak każdy z nas
ma obowiązek zrobić wszystko,
by bezpiecznie dojechać do celu.

237
00:15:50,000 --> 00:15:55,199
Odrobina spokoju, przed nami
dzień życzliwości na drogach,

238
00:15:55,240 --> 00:15:59,199
więc może warto byłoby taką życzliwość
i spokój na tę drogę przełożyć.

239
00:15:59,240 --> 00:16:04,359
A to przecież niewielka cena
za bezpieczny powrót do domu.

240
00:16:06,360 --> 00:16:09,599
W tym tygodniu kosmiczny wyścig
wszedł w nową fazę,

241
00:16:09,640 --> 00:16:12,879
ale w trakcie, gdy misja Artemis II
okrąża Księżyc,

242
00:16:12,920 --> 00:16:15,799
to tu na Ziemi trwają prawdziwe
gwiezdne wojny.

243
00:16:15,840 --> 00:16:18,959
Kolonizować Srebrny Glob
chcą USA, Chiny czy Indie.

244
00:16:19,000 --> 00:16:22,439
Ale zanim człowiek znów
postawi nogę na Księżycu,

245
00:16:22,480 --> 00:16:25,919
warto zobaczyć,
jak misja Artemis II widzi Ziemię
na zdjęciu,

246
00:16:25,960 --> 00:16:28,519
na którym wszyscy jesteśmy.

247
00:16:28,560 --> 00:16:31,239
W wyścigu na księżyc trwa dogrywka.

248
00:16:31,280 --> 00:16:34,959
Cały świat spogląda w niebo
i śledzi losy misji Artemis,

249
00:16:35,000 --> 00:16:37,759
za to astronauci z podziwem
patrzą na Ziemię.

250
00:16:37,800 --> 00:16:40,839
Udało nam się zobaczyć w całości
Wielki Kanion.

251
00:16:40,880 --> 00:16:44,279
I wtedy stało się jasne,
że nie jesteśmy na Ziemi,

252
00:16:44,320 --> 00:16:47,079
bo ten obiekt nie jest z niej
w całości widoczny.

253
00:16:47,120 --> 00:16:49,639
A więc widok, który mamy,
jest już wyjątkowy.

254
00:16:49,680 --> 00:16:53,519
I tak, Ziemia jest dość mała,
a Księżyc zdecydowanie się powiększa.

255
00:16:53,560 --> 00:16:55,479
Coraz bliżej Księżyca są Chiny,

256
00:16:55,520 --> 00:17:01,439
które przygotowują się do wysłania
tajkonautów na srebrny glob
przed 2030 rokiem.

257
00:17:01,640 --> 00:17:06,919
Te kroki ich bardziej przypominają
kroki amerykanów sprzed kilku dekad,
czyli misja Apollo.

258
00:17:07,200 --> 00:17:12,279
Co paradoksalnie może spowodować,
że drugą rundę wygrają Chińczycy.

259
00:17:12,320 --> 00:17:17,879
Bo Chińczycy swojej szansy na wygraną
w tym wyścigu upatrują
w opóźnieniach misji Artemis.

260
00:17:17,920 --> 00:17:21,679
Ich plany są ambitne i brzmią
jak z powieści science-fiction.

261
00:17:21,720 --> 00:17:26,879
Jeszcze w tym roku ma być wyniesiony
do chińskiej stacji kosmicznej
lądownik księżycowy.

262
00:17:26,920 --> 00:17:29,039
W kosmos poleciały już elementy
księżycowego szpitala,

263
00:17:29,080 --> 00:17:33,479
który ma być częścią przyszłej bazy
na srebrnym globie.

264
00:17:33,800 --> 00:17:37,839
Poczyniliśmy pierwszy krok
dla naszego szpitala kosmicznego.

265
00:17:37,880 --> 00:17:44,839
5 urządzeń eksperymentalnych
zostało właśnie wysłanych w kosmos
na pokładzie satelity.

266
00:17:45,040 --> 00:17:47,239
Przez najbliższe 3 lata
będą zbierały dane.

267
00:17:47,280 --> 00:17:50,759
Powrót człowieka na księżyc
to kwestia prestiżu,

268
00:17:50,800 --> 00:17:53,839
ale i udowodnienia,
że jest się rozwiniętym krajem.

269
00:17:53,880 --> 00:17:57,519
Druga korzyść to stworzenie przyczółku
do dalszej eksploracji kosmosu
i pozyskiwania surowców.

270
00:17:57,560 --> 00:18:00,959
Naukowcy na całym świecie
są przekonani,

271
00:18:01,000 --> 00:18:05,919
że na Księżycu znajduje się woda,
ale jak dotąd nikomu
nie udało się jej znaleźć.

272
00:18:05,960 --> 00:18:08,919
Teraz Chiny zamierzają jej poszukiwać.

273
00:18:08,960 --> 00:18:12,759
Gdyby tak było i udało się
ją rozdzielić na wodór i tlen,

274
00:18:12,800 --> 00:18:17,399
to mając bazę na księżycu,
można byłoby wytwarzać tam
paliwo rakietowe.

275
00:18:17,440 --> 00:18:20,399
Naszym celem jest znalezienie się
w czołówce światowej.

276
00:18:20,440 --> 00:18:25,159
Będziemy promować starty wielkich
rakiet wielokrotnego użytku.

277
00:18:25,200 --> 00:18:28,559
Księżyc znalazł się też
w orbicie zainteresowań Indii.

278
00:18:28,600 --> 00:18:33,079
Hindusi wysłali już swoją sondę,
planują wysłać w kosmos astronautów

279
00:18:33,120 --> 00:18:36,839
i w 2035 roku postawić stopę
na srebrnym globie.

280
00:18:36,880 --> 00:18:41,879
To jest jeszcze naprawdę
bardzo mglista przyszłość,
jeśli chodzi o program kosmiczny.

281
00:18:41,920 --> 00:18:46,199
W tej chwili dwa główne wyzwania,
przed którymi stoją,

282
00:18:46,240 --> 00:18:48,239
to przywiezienie próbek z księżyca
i udowodnienie,

283
00:18:48,280 --> 00:18:51,559
że nie tylko potrafią coś wysłać
na Księżyc, ale też to sprowadzić.

284
00:18:51,600 --> 00:18:54,999
Jak na razie to Donald Trump
sprowadził na ziemię NASA.

285
00:18:55,040 --> 00:18:58,399
Chce obciąć finansowanie
niepotrzebnych jego zdaniem projektów,

286
00:18:58,440 --> 00:19:03,799
bo priorytetem ma być program Artemis,
czyli lądowanie człowieka na Księżycu.

287
00:19:03,840 --> 00:19:06,719
Wybitny naukowiec nazywał to miejsce
nową Polską

288
00:19:06,760 --> 00:19:10,079
- ministerstwo kultury chce,
aby dom Ignacego Domeyki
w Santiago w Chile

289
00:19:10,120 --> 00:19:12,839
stał się muzeum upamiętniającym
mistrza.

290
00:19:12,880 --> 00:19:15,599
Polak urodzony na terenie
dzisiejszej Białorusi

291
00:19:15,640 --> 00:19:18,359
był bohaterem narodowym
w czterech krajach,

292
00:19:18,400 --> 00:19:21,319
ale największą sławę zyskał
właśnie w Chile.

293
00:19:21,360 --> 00:19:24,399
Dom Ignacego Domeyki odwiedził
Maciej Gąsiorowski.

294
00:19:24,440 --> 00:19:28,959
Przyjaciel Mickiewicza,
pierwowzór Żegoty z trzeciej części
"Dziadów"

295
00:19:29,000 --> 00:19:33,719
i jeden z najwybitniejszych naukowców,
którzy w XIX wieku wyemigrowali
z Europy do Ameryki Południowej.

296
00:19:33,760 --> 00:19:40,359
Przez 40 lat mieszkał w tym domu
przy ulicy Queto w samym centrum
Santiago de Chile.

297
00:19:41,600 --> 00:19:47,359
Perła architektury XIX wieku
zaprojektowana przez genialnego
badacza przyrody.

298
00:19:47,400 --> 00:19:52,279
Dom Ignacego Domeyki
jest równie niezwykły,
jak jego biografia.

299
00:19:52,760 --> 00:19:55,599
Jest nazywany ojcem
chilijskiego górnictwa

300
00:19:55,640 --> 00:19:58,679
- najważniejszego sektora
naszej gospodarki.

301
00:19:58,720 --> 00:20:05,599
Wykształcony w Wilnie i Paryżu
emigrant na drugim krańcu świata
stał się najsłynniejszym naukowcem,

302
00:20:05,640 --> 00:20:08,639
bohaterem narodowym Chile.

303
00:20:08,680 --> 00:20:12,759
Jego odkrycia geologiczne
przyczyniły się do rozwoju kraju.

304
00:20:12,800 --> 00:20:17,079
On wykształcił tu całe pokolenia
inżynierów,

305
00:20:17,120 --> 00:20:21,519
był wieloletnim rektorem
Uniwersytetu Chilijskiego.

306
00:20:21,560 --> 00:20:26,759
Poza minerałami znalazł
w Chile miłość.

307
00:20:26,800 --> 00:20:33,279
Miał 48 lat, gdy ożenił się
z 15-letnią Enriquette.

308
00:20:33,320 --> 00:20:37,279
Mimo różnicy wieku stworzyli
szczęśliwy dom,

309
00:20:37,320 --> 00:20:40,399
w którym wychowały się
kolejne pokolenia.

310
00:20:40,440 --> 00:20:42,839
Ignacy Domeyko nazywał ten dom
nową Polską.

311
00:20:42,880 --> 00:20:45,799
My urodziliśmy się tu,
w tej jego Polsce.

312
00:20:45,840 --> 00:20:49,719
Tu wszystko jest polskie
i my też czujemy się Polakami.

313
00:20:49,920 --> 00:20:53,119
Najbliższe sąsiedztwo domu Domeyki
to dziś zaniedbana,
biedna część miasta.

314
00:20:53,160 --> 00:20:58,799
Polskie ministerstwo kultury chce,
aby ten kawałek Polski w Chile
zamienić w Centrum Domeyki.

315
00:20:58,840 --> 00:21:03,879
Przez ostatni rok przygotowywaliśmy
inwentaryzacje kompleksową,

316
00:21:03,920 --> 00:21:08,919
poczynając od ogrodu, po budynek,
kolekcję, która się znajduje w środku,

317
00:21:08,960 --> 00:21:11,599
po to, by zobaczyć,
jakie są rzeczy potrzebne
do wykonania.

318
00:21:11,640 --> 00:21:15,359
Projekt zakłada wykupienie tych domów
i stworzenie w nich
nowoczesnego kompleksu,

319
00:21:15,400 --> 00:21:18,959
który będzie sąsiadował
z zabytkowym domem i ogrodem.

320
00:21:19,000 --> 00:21:23,439
Teraz ten dom należy
do prywatnej rodziny, jest zamknięty,

321
00:21:23,480 --> 00:21:26,879
jeśli zostanie przekształcony
w muzeum,

322
00:21:26,920 --> 00:21:31,879
to całe dziedzictwo Domeyki
zostanie udostępnione społeczeństwu.

323
00:21:31,920 --> 00:21:35,919
Wiele organizacji musi współpracować,
aby stworzyć tu coś wielkiego.

324
00:21:35,960 --> 00:21:39,839
O tym, że powstaje coś wielkiego,
świadczy to spotkanie
rodziny Domeyków,

325
00:21:39,880 --> 00:21:42,999
lokalnych władz i polskiej ambasady.

326
00:21:43,040 --> 00:21:45,479
Cordillera de Domeyko,
szczyt Cerro Domeyko,

327
00:21:45,520 --> 00:21:48,359
Pueblo Domeyko
czy port Lugareja Domeyko.

328
00:21:48,400 --> 00:21:52,839
Nazwisko słynnego Polaka
nosi tu 140 miejsc.

329
00:21:53,040 --> 00:21:58,319
Jest szansa, że już niedługo
ten dom będzie się nazywał
Muzeum Domeyki.

330
00:22:07,080 --> 00:22:14,399
To sposób na uniknięcie stresu
związanego z przygotowaniami
i przedświąteczną bieganiną.

331
00:22:14,440 --> 00:22:19,279
Coraz chętniej cztery ściany domu
zamieniamy na hotel

332
00:22:19,320 --> 00:22:22,279
- najczęściej nad morzem lub w górach,
ale przybywa także tych,

333
00:22:22,320 --> 00:22:25,119
którzy po więcej wielkanocnego słońca
lecą za granicę.

334
00:22:25,160 --> 00:22:28,119
Jak turystyka świąteczna
staje się alternatywą dla tradycji?

335
00:22:28,160 --> 00:22:31,759
Piękne widoki i relaks.

336
00:22:31,800 --> 00:22:35,639
Coraz więcej osób spędza święta
poza rodzinnym domem
i wybiera wypoczynek.

337
00:22:35,680 --> 00:22:39,479
Między innymi w Sopocie.

338
00:22:39,520 --> 00:22:41,839
Tak całkiem się zresetować,
zmienić coś, zobaczyć,

339
00:22:41,880 --> 00:22:44,599
inaczej odpocząć, nie stać w kuchni,
nie gotować.

340
00:22:44,640 --> 00:22:48,519
W wielu hotelach nad Bałtykiem
nie ma ani jednego wolnego miejsca.

341
00:22:48,560 --> 00:22:51,359
Są już obiekty i to niemałe,
bo mowa o dużych hotelach resortowych,

342
00:22:51,400 --> 00:22:52,599
które już od kilku dni deklarują,

343
00:22:52,640 --> 00:22:56,799
że mają pełne obłożenia
na ten okres świąt
Wielkiej Nocy w Sopocie.

344
00:22:56,840 --> 00:23:00,679
Magnesem jest świąteczny catering
i bogata oferta dla rodzin z dziećmi.

345
00:23:00,720 --> 00:23:03,879
Staramy się organizować
warsztaty rodzinne,

346
00:23:03,920 --> 00:23:05,679
gdzie mogą uczestniczyć
i dzieci, i rodzice razem,

347
00:23:05,720 --> 00:23:08,519
to jest też wspólne poszukiwanie
wielkanocnego zajączka.

348
00:23:08,560 --> 00:23:11,999
W okolicach nadmorskich taki pakiet
to jest około 560-600 złotych.

349
00:23:12,040 --> 00:23:16,639
Nieco taniej na południu Polski,
bo atak zimy w górach odstraszył
część świątecznych turystów.

350
00:23:16,680 --> 00:23:19,999
Mogę powiedzieć, że w tej chwili
mamy obłożenie na poziomie 50 procent.

351
00:23:20,040 --> 00:23:24,399
Mimo trudnych warunków, nie brakuje
chętnych na świąteczne wędrówki
po Karkonoszach.

352
00:23:24,440 --> 00:23:28,239
Wspinamy się dzisiaj na Śnieżkę,
jutro Śnieżne Kotły,

353
00:23:28,280 --> 00:23:31,399
tak że intensywnie,
nie przy stole.

354
00:23:31,440 --> 00:23:34,679
W Tatrach też pogoda
jak w Boże Narodzenie,
a nie Wielkanoc.

355
00:23:34,720 --> 00:23:37,719
Obowiązuje trzeci stopień
zagrożenia lawinowego.

356
00:23:37,760 --> 00:23:41,719
Mamy prośbę do turystów,
którzy przyjechali na święta w Tatry,
żeby bardzo uważali.

357
00:23:41,760 --> 00:23:44,679
Stąd w długi świąteczny weekend
tłumy na Krupówkach.

358
00:23:44,720 --> 00:23:47,679
Co roku mamy w domu,
a w tym roku stwierdziliśmy,

359
00:23:47,720 --> 00:23:51,119
od trzech lat planowaliśmy,
żeby przyjechać
do Zakopanego na święta.

360
00:23:51,160 --> 00:23:54,399
Bardzo fajna aura,
jak widać jeszcze zimowa.

361
00:23:54,440 --> 00:23:58,199
Przybywa tych, którzy od takiej aury
uciekają i spędzą święta pod palmami.

362
00:23:58,240 --> 00:24:02,159
W porównaniu z zeszłym rokiem
jest ich niemal dwa razy więcej.

363
00:24:02,200 --> 00:24:04,719
Święta tym razem na Majorce.

364
00:24:04,760 --> 00:24:08,879
Udało nam się zebrać całą rodzinę
i dlatego zdecydowaliśmy się wylecieć

365
00:24:08,920 --> 00:24:12,359
i spędzić razem czas
w takim klimacie cieplejszym.

366
00:24:12,400 --> 00:24:18,959
Najpopularniejsze zagraniczne kierunki
wielkanocnych wyjazdów to Włochy,
Hiszpania i Grecja.

367
00:24:19,000 --> 00:24:21,079
Wśród miast Rzym, Barcelona i Rodos.

368
00:24:21,120 --> 00:24:23,799
Popularna jest też Malta
i kurorty w Egipcie.

369
00:24:23,840 --> 00:24:27,359
Ofert last minute nie brakuje.

370
00:24:27,400 --> 00:24:30,239
Jeśli ktoś chciałby wyjechać jeszcze
do Egiptu,

371
00:24:30,280 --> 00:24:33,999
to może polecieć
za 1400-1500 złotych tydzień,
all inclusive z przelotem.

372
00:24:34,040 --> 00:24:38,399
Wiele osób świąteczne wycieczki
odpuściło, bo w planach
ma wyjazd majówkowy.

373
00:24:39,640 --> 00:24:44,159
Wielkanoc w Belgii pachnie
i smakuje czekoladą,

374
00:24:44,200 --> 00:24:47,999
a zdjęcia, które za moment
państwo zobaczą,

375
00:24:48,160 --> 00:24:52,119
przedstawiają prawdziwe dzieła sztuki.

376
00:24:52,160 --> 00:24:56,159
Wielu producentów wytwarza je
od podstaw, smaki bywają wyrafinowane,

377
00:24:56,200 --> 00:25:00,639
ale zawsze w trendach,
czego przykładem jest
tegoroczna matcha.

378
00:25:00,680 --> 00:25:02,479
A światowy kryzys, owszem,
może wpływać na wielkość porcji,

379
00:25:02,520 --> 00:25:05,759
ale nie sprawi, że zrezygnujemy
z degustacji belgijskiej
kulinarnej potęgi.

380
00:25:05,800 --> 00:25:08,559
Z Haiti, Wietnamu czy Dominikany

381
00:25:08,600 --> 00:25:12,399
- w ziarna kakaowca rodzina Blondelów
zaopatruje się na całym świecie.

382
00:25:12,440 --> 00:25:16,079
Każde z nich w zależności
od pochodzenia ma inny smak,

383
00:25:16,120 --> 00:25:19,919
ziarna z Indii mają owocowy aromat,
te z Ekwadoru są kwaśniejsze,

384
00:25:19,960 --> 00:25:24,759
z Dominikany bardziej słodkie
- i to czuć w naszej czekoladzie.

385
00:25:24,800 --> 00:25:28,479
By pralinki rozpływały się w ustach,

386
00:25:28,520 --> 00:25:32,759
belgijscy czekoladnicy prażą
ziarna kakaowca w odpowiedniej
temperaturze i drobno mielą.

387
00:25:32,800 --> 00:25:36,399
Temperatury nie zdradzę,
to na niej polega nasz sukces,
to sekret.

388
00:25:36,440 --> 00:25:40,079
Sekretne receptury belgijskie rodziny
czekoladników przekazują sobie
z pokolenia na pokolenie.

389
00:25:40,120 --> 00:25:44,199
Wyrób czekolady to w Belgii
często rodzinna tradycja,

390
00:25:44,240 --> 00:25:48,599
moi dziadkowie i pradziadkowie
też byli cukiernikami.

391
00:25:48,800 --> 00:25:52,759
Liczba producentów czekolady w Belgii
w ciągu dekady się podwoiła.

392
00:25:52,960 --> 00:25:58,399
W niewielkim kraju wyrabianiem
narodowego przysmaku

393
00:25:58,440 --> 00:26:04,359
zajmuje się obecnie 750 czekoladników.

394
00:26:06,000 --> 00:26:07,759
40 najlepszych wzięło udział
w wielkanocnej wystawie.

395
00:26:07,800 --> 00:26:11,959
Tu wykorzystaliśmy gorzką czekoladę,
ta część jest z czekolady mlecznej,
a ta z białej,

396
00:26:12,000 --> 00:26:15,559
do tej dodaliśmy glukozy,
by łatwiej układać ją w plisy
i falbanki.

397
00:26:15,600 --> 00:26:20,199
I choć ważą kilkanaście kilogramów,
te wielkanocne jaja wykonano
z czekolady,

398
00:26:20,240 --> 00:26:23,719
która zgodnie z belgijskimi
przepisami musi zawierać
co najmniej 35 procent kakao.

399
00:26:23,760 --> 00:26:29,519
To kolejny sekret wyjątkowego
smaku belgijskich pralinek,
ale również powód ich wysokiej ceny.

400
00:26:29,560 --> 00:26:35,479
Dwa lata temu przez problemy
na plantacjach kakaowców ceny ziaren
wzrosły pięciokrotnie.

401
00:26:35,520 --> 00:26:37,839
Za to teraz mamy problem z rosnącymi
kosztami energii,

402
00:26:37,880 --> 00:26:41,279
które na pewno wpłyną
na ceny czekolady.

403
00:26:41,480 --> 00:26:48,919
Za paczkę pralinek w Belgii
tak jak w Polsce już trzeba zapłacić
nawet 1/4 więcej niż jeszcze rok temu,

404
00:26:48,960 --> 00:26:54,319
ale w święta nikt nie potrafi
odmówić sobie czekoladowych słodkości.

405
00:26:54,360 --> 00:26:59,759
Belgijscy producenci
wypełniają je wyszukanymi nadzieniami,
w tym roku przebojem jest matcha.

406
00:26:59,800 --> 00:27:01,399
Na Wielkanoc zawsze kupujemy
najlepsze czekoladki,

407
00:27:01,440 --> 00:27:03,319
smaczniejsze i droższe niż te,
które jemy na co dzień,

408
00:27:03,360 --> 00:27:04,919
a Bruksela to najlepsze miejsce
na takie zakupy.

409
00:27:04,960 --> 00:27:06,919
Kurczaki i jajka z czekolady
we wszystkich smakach i kolorach

410
00:27:06,960 --> 00:27:08,479
to u nas najlepsze
świąteczne przysmaki.

411
00:27:08,520 --> 00:27:11,319
Zazwyczaj nie jem czekolady,
ale w Wielkanoc pochłaniam ją
kilogramami.

412
00:27:11,360 --> 00:27:17,439
Święta wielkanocne w Belgii
nie bez powodu nazywane są
czekoladowymi żniwami.

413
00:27:22,520 --> 00:27:25,919
Bardzo państwu dziękuję
za wspólnie spędzony czas.

414
00:27:25,960 --> 00:27:28,919
Do życzeń spokojnych
świąt wielkanocnych

415
00:27:29,080 --> 00:27:32,279
dołączę jeszcze zaproszenie
na "Pytanie dnia",

416
00:27:32,480 --> 00:27:37,799
dziś gościem Mariusza Piekarskiego
będzie doktor Michał Bilewicz
z Uniwersytetu Warszawskiego,

417
00:27:37,840 --> 00:27:40,079
a jutro o 19:30 spotka się
z państwem Zbigniew Łuczyński,

418
00:27:40,120 --> 00:27:41,679
do zobaczenia.

419
00:27:43,880 --> 00:28:24,839