1
00:01:03,280 --> 00:01:08,719
-- Monika Sawka, dobry wieczór.
To jest specjalne wydanie

2
00:01:08,760 --> 00:01:13,719
19:30. W nocy na autostradzie M3
w północno-wschodniej części

3
00:01:13,760 --> 00:01:16,439
Węgier doszło do jednego
z najtragiczniejszych wypadków

4
00:01:16,480 --> 00:01:19,279
z udziałem Polaków
w ostatnich dekadach.

5
00:01:19,320 --> 00:01:22,239
Autokar, którym podróżowało
57 pielgrzymów wracających

6
00:01:22,280 --> 00:01:26,719
z Medżugorie, zjechał z drogi
i wpadł do rowu. Zginęło 12

7
00:01:26,760 --> 00:01:30,439
osób, 47 jest rannych.
Przed szpitalem w Miszkolcu jest

8
00:01:30,480 --> 00:01:35,999
Bartosz Filipowicz.
-- W jakim stanie są poszkodowani?

9
00:01:38,240 --> 00:01:41,479
-- 9 najciężej rannych osób cały
czas przebywa w tym szpitalu

10
00:01:41,520 --> 00:01:44,959
w miejscowości Miszkolc, w której
aktualnie się znajdujemy. To jest

11
00:01:45,000 --> 00:01:48,439
oficjalna informacja od władz tej
placówki. Dwóch pacjentów trafiło

12
00:01:48,480 --> 00:01:51,759
tutaj w stanie zagrażającym życiu.
Była mowa także o pacjencie

13
00:01:51,800 --> 00:01:54,759
w stanie krytycznym. Lekarze
oczywiście cały czas walczą

14
00:01:54,800 --> 00:01:57,959
o życie tych osób. Niestety,
tragiczna informacja jest taka,

15
00:01:58,000 --> 00:02:02,719
że w kostnicy tego szpitala są
też ciała zabitych w tym wypadku,

16
00:02:02,760 --> 00:02:05,959
więcej informacji placówka
na razie nie zdradza. Pozostali

17
00:02:06,000 --> 00:02:11,239
ranni w wypadku mają na szczęście
nieco mniej groźne obrażenia. Pięć

18
00:02:11,280 --> 00:02:16,759
osób trafiło do szpitala
w Debreczynie, 11 do placówki

19
00:02:19,480 --> 00:02:21,719
w Egerze, a najwięcej
poszkodowanych jest w szpitalu

20
00:02:21,760 --> 00:02:23,959
w mieście Nreć Haza. To 20 rannych
osób. Lżej rannych i to na tyle,

21
00:02:24,000 --> 00:02:26,239
że niewykluczone, że zdecydowana
większość z nich jeszcze dziś

22
00:02:26,280 --> 00:02:29,999
opuści szpital. Mowa tu nawet o 18
osobach. Jeśli nie stanie się to

23
00:02:30,040 --> 00:02:33,959
dzisiaj, to może to nastąpić także
jutro z samego rana. I to jest

24
00:02:34,000 --> 00:02:37,959
oczywiście wielkie szczęście
w obliczu tej wielkiej tragedii,

25
00:02:38,000 --> 00:02:41,959
do tego w obliczu tego tragicznego
wypadku, zwłaszcza patrząc na to,

26
00:02:42,000 --> 00:02:46,239
jak wygląda wrak
polskiego autokaru.

27
00:02:46,280 --> 00:02:50,479
-- Do granicy z Polską zostało im
nieco ponad 200 km do Strzyżowa.

28
00:02:50,520 --> 00:02:56,199
Celu podróży około 300 nad ranem.
Mieli być już w domach.

29
00:02:58,280 --> 00:03:02,759
-- Nagle bum. Ja tylko przewrócił
się autobus z Koziołkowa

30
00:03:02,800 --> 00:03:07,479
i ja uderzyłam głową, ale na tyle
byłam przytomna, że wiedziałam,

31
00:03:07,520 --> 00:03:10,479
co się stało, bo wszystkie
siedzenia były powyrywane. Ludzie

32
00:03:10,520 --> 00:03:12,959
byli pod siedzeniami,
krzyczeli wszyscy ratunku.

33
00:03:13,000 --> 00:03:16,199
-- Pani Helena wyczołgała się
z autokaru o własnych siłach.

34
00:03:16,240 --> 00:03:19,439
Miała ich jeszcze na tyle,
by wyciągnąć za nogi siostrę,

35
00:03:19,480 --> 00:03:24,479
za pasek, jednego
ze współpasażerów.

36
00:03:26,760 --> 00:03:28,959
-- Rękami się wydrapałam z tego
samochodu, ale już więcej nie

37
00:03:29,000 --> 00:03:31,239
dałam rady, bo był jeden pisk,
jeden gwałty, jeden jęk. To był

38
00:03:31,280 --> 00:03:34,959
jeden jęk. Przecież ludzie by
poprzewalane, siedzeniami,

39
00:03:35,000 --> 00:03:37,719
które były wszystkie wyrwane.
Jak się oglądałam do tyłu

40
00:03:37,760 --> 00:03:41,959
i powiedziałam: "Matko Jezusowa,
to nie jest podobne". To

41
00:03:42,000 --> 00:03:45,239
nie jest do wyobrażenia.

42
00:03:45,280 --> 00:03:47,959
-- To pierwsze zdjęcia z miejsca
wypadku udostępnione

43
00:03:48,000 --> 00:03:50,959
przez węgierskie służby,
by dotrzeć do uwięzionych we wraku

44
00:03:51,000 --> 00:03:53,959
pielgrzymów ratownicy musieli
przedzierać się przez pogięte

45
00:03:54,000 --> 00:03:55,999
elementy konstrukcji.

46
00:03:56,040 --> 00:03:58,719
-- Jako pierwsi na miejsce
zdarzenia przybyli strażacy

47
00:03:58,760 --> 00:04:01,759
i natychmiast rozpoczęli akcję
ratunkową. Przy użyciu pił

48
00:04:01,800 --> 00:04:05,239
łańcuchowych, nożyc hydraulicznych
oraz siły własnych rąk torowali

49
00:04:05,280 --> 00:04:07,239
dostęp do poszkodowanych.

50
00:04:07,280 --> 00:04:10,479
-- Część została przygnieciona
przez 24-tonowy pojazd. By go

51
00:04:10,520 --> 00:04:13,239
podnieść, potrzebne były
wyciągarki i ciężki dźwig.

52
00:04:13,280 --> 00:04:16,239
Skomplikowana akcja ratunkowa
trwała jeszcze nad ranem,

53
00:04:16,280 --> 00:04:18,479
a zaczęła się w środku nocy.
-- Augusztus 10.

54
00:04:18,520 --> 00:04:21,479
-- O godzinie 1:11 w nocy
otrzymaliśmy zgłoszenie o tym,

55
00:04:21,520 --> 00:04:24,479
że autobus z polskim numerem
rejestracyjnym przewrócił się

56
00:04:24,520 --> 00:04:27,759
na 139. kilometrze autostrady M3.

57
00:04:27,800 --> 00:04:31,439
-- To miejsce tragedii niedaleko
miasta Myzyk Restes. To tu autokar

58
00:04:31,480 --> 00:04:34,959
wpadł do rowu i przewrócił się.
Jechał z Medżugorie, stamtąd

59
00:04:35,000 --> 00:04:39,439
wyruszył o 9 rano do pokonania,
miał trasę liczącą około 1200

60
00:04:39,480 --> 00:04:44,239
km, pielgrzymi po drodze zwiedzali
Sarajewo, zatrzymali się też

61
00:04:44,280 --> 00:04:46,719
w Zenicy na obiad. Ostatni,
dłuższy postój mieli

62
00:04:46,760 --> 00:04:51,719
pod Budapesztem.

63
00:04:52,520 --> 00:04:54,759
-- Pierwszy raz pojechali na taką
pielgrzymkę, bardzo się cieszyli,

64
00:04:54,800 --> 00:04:56,999
bardzo byli przeszczęśliwi.
Więcej nie wiem, nie było mnie

65
00:04:57,040 --> 00:05:00,959
tam, przepraszam.

66
00:05:01,000 --> 00:05:03,239
-- Pani Joanna przyjechała z Jasła
do szpitala w Miszkolcu szukać

67
00:05:03,280 --> 00:05:05,479
swoich bliskich. Po tym,
jak w nocy odebrała telefon

68
00:05:05,520 --> 00:05:08,959
od szwagierki.

69
00:05:09,000 --> 00:05:11,239
-- Wiemy, gdzie jest Ewa, wiemy,
gdzie jest Ania, ale nie wiemy,

70
00:05:11,280 --> 00:05:13,439
gdzie jest Janusz. Nie wiemy,
czy żyje, czy nie żyje. Nie wiemy.

71
00:05:13,480 --> 00:05:14,959
-- Niestety nie przeżył.

72
00:05:15,000 --> 00:05:20,959
Jest wśród 12 śmiertelnych ofiar.
Rannych zostało 47 osób.

73
00:05:21,520 --> 00:05:23,959
-- Trafili do szpitali
w Debreczynie, Nreć Haza,

74
00:05:24,000 --> 00:05:26,999
Egerze oraz Miszkolcu.
Tu przebywają ci najciężej ranni.

75
00:05:27,040 --> 00:05:30,199
Przed placówkami gromadzą się
rodziny tych osób, które brały

76
00:05:30,240 --> 00:05:33,239
udział w pielgrzymce. Przyjeżdżają
też Polacy mieszkający

77
00:05:33,280 --> 00:05:35,239
na Węgrzech, chcą pomóc.

78
00:05:35,280 --> 00:05:38,239
-- Ja w pracy się dowiedziałam,
wyszłam wcześniej z pracy

79
00:05:38,280 --> 00:05:41,959
i przyjechaliśmy z córką,
żeby jeżeli możemy w czymś

80
00:05:42,000 --> 00:05:45,959
pomóc, pomożemy. Najgorsze to,
że nie mogą się porozumieć

81
00:05:46,000 --> 00:05:50,959
między ludźmi. Z wypadku,
dlatego jesteśmy tutaj.

82
00:05:51,280 --> 00:05:55,999
-- O wypadku jeszcze w nocy
polska ambasada zawiadomiła MSZ

83
00:05:56,040 --> 00:05:58,719
w Warszawie. Wszystkim
poszkodowanym zostanie udzielona

84
00:05:58,760 --> 00:06:01,719
niezbędna pomoc medyczna
i konsularna. Jesteśmy razem w tej

85
00:06:01,760 --> 00:06:06,759
trudnej chwili.

86
00:06:07,280 --> 00:06:09,479
-- O tragicznym wypadku premier
rozmawiał z szefem węgierskiego

87
00:06:09,520 --> 00:06:11,759
rządu Peterem Modziorem.
Śledczy podejrzewają, że jedną

88
00:06:11,800 --> 00:06:13,959
z możliwych przyczyn tragedii było
zaśnięcie kierowcy za kierownicą.

89
00:06:14,000 --> 00:06:17,239
Mężczyzna został już przesłuchany
przez węgierską policję. Rodziny

90
00:06:17,280 --> 00:06:19,959
ofiar i poszkodowanych mogą
uzyskać informacje o swoich

91
00:06:20,000 --> 00:06:23,239
bliskich pod numerem specjalnej
infolinii. Z Miszkolca Bartosz

92
00:06:23,280 --> 00:06:27,519
Filipowicz, 19:30.

93
00:06:27,560 --> 00:06:30,959
-- Byli około 300 kilometrów
od domu, kiedy doszło do tragedii.

94
00:06:31,000 --> 00:06:36,479
Nie wiadomo, czy mieli zapięte
pasy bezpieczeństwa. Wracali

95
00:06:36,520 --> 00:06:38,959
z Bośni i Hercegowiny
z sanktuarium w Medjugorje.

96
00:06:39,000 --> 00:06:42,479
Podkarpacie, skąd pochodzą wszyscy
poszkodowani i ofiary pogrążone

97
00:06:42,520 --> 00:06:46,439
jest w żałobie. Sąsiedzi bliscy
i rodziny pielgrzymów wciąż nie

98
00:06:46,480 --> 00:06:49,439
mogą uwierzyć w to, co się stało.
Sandra Meunier,

99
00:06:49,480 --> 00:06:54,479
-- Byli w drodze do domu.
Wracali z Medjugorje, miejsca,

100
00:06:54,520 --> 00:06:58,479
które dla pielgrzymów jest
symbolem nadziei. Przyjeżdżają

101
00:06:58,520 --> 00:07:01,719
tam, żeby się modlić, prosić
o pomoc, dziękować. Według wciąż

102
00:07:01,760 --> 00:07:04,759
niepotwierdzonych informacji
wśród ofiar śmiertelnych może

103
00:07:04,800 --> 00:07:08,719
być pięcioro mieszkańców siedlisk
na Podkarpaciu, są też ranni.

104
00:07:08,760 --> 00:07:11,199
-- Bardzo jesteśmy w szoku.

105
00:07:11,240 --> 00:07:16,239
Najbliższe osoby zginęły i.

106
00:07:18,520 --> 00:07:20,959
To jest nie do przyjęcia.

107
00:07:21,000 --> 00:07:22,239
Nie do przyjęcia po prostu.

108
00:07:22,280 --> 00:07:25,719
-- Ciężko.
-- Ciężko.

109
00:07:25,760 --> 00:07:28,719
-- Bo tutaj, za liczbami,
są konkretni ludzie. Sąsiedzi

110
00:07:28,760 --> 00:07:32,719
przyjaciele, ci, których spotykały
się w sklepie, kościele,

111
00:07:32,760 --> 00:07:37,719
na ulicy.

112
00:07:38,040 --> 00:07:40,239
W tym autokarze mógł siedzieć
również Wiesław Dudek. Chciał

113
00:07:40,280 --> 00:07:42,479
jechać na pielgrzymkę. Ostatecznie
zatrzymały go sprawy rodzinne.

114
00:07:42,520 --> 00:07:45,519
-- Widać opatrzność czuwa nade
mną. Niestety naszym przyjacielom

115
00:07:45,560 --> 00:07:47,719
się nie udało wrócić do domu.

116
00:07:47,760 --> 00:07:51,959
-- Gdzieś około godziny 6 dzwonił
mąż tej jednej ofiary, że mieli

117
00:07:52,000 --> 00:07:55,199
wypadek przy powrocie i że nie
żyje jego żona i moja sąsiadka.

118
00:07:55,240 --> 00:07:59,239
No po prostu był to dla mnie
naprawdę bardzo duży szok.

119
00:07:59,280 --> 00:08:02,719
-- Jedna decyzja sprawiła,
że dziś o tej podróży opowiada

120
00:08:02,760 --> 00:08:07,759
z domu. Inni mieli wrócić tutaj,
do swoich rodzin, do sąsiadów,

121
00:08:07,800 --> 00:08:10,719
do codzienności, którą zostawili
na kilka dni. Dziś czas

122
00:08:10,760 --> 00:08:12,959
w siedliskach zatrzymał się.

123
00:08:13,000 --> 00:08:15,959
-- Jeden z najczarniejszych dni,
takich w historii naszej

124
00:08:16,000 --> 00:08:20,199
miejscowości. Ja te osoby bardzo
dobrze znałem. Były to osoby,

125
00:08:20,240 --> 00:08:24,479
które udzielały się społecznie,
dlatego tym bardziej szok i takie

126
00:08:24,520 --> 00:08:26,479
niedowierzanie i smutek.

127
00:08:26,520 --> 00:08:30,199
-- Dzisiaj miały być tu dożynki,
muzyka, spotkania wspólne,

128
00:08:30,240 --> 00:08:34,439
świętowanie końca żniw.
Wszystko odwołano. Zamiast święta

129
00:08:34,480 --> 00:08:38,479
jest żałoba. Zamiast zabawy
msza w intencji tych, którzy

130
00:08:38,520 --> 00:08:41,959
zginęli i tych, którzy
na Węgrzech walczą o zdrowie.

131
00:08:42,000 --> 00:08:46,199
-- Na początek niedowierzałem,
zacząłem to sprawdzać, dzwonić

132
00:08:46,240 --> 00:08:51,239
po znajomych.

133
00:08:51,760 --> 00:08:53,959
-- Tak wygląda dziś niemal każdy
telefon w tej miejscowości.

134
00:08:54,000 --> 00:08:56,239
Pytanie, kto jechał, kto jest w
szpitalu, kto wróci. I wiadomości,

135
00:08:56,280 --> 00:08:58,719
których nikt nie chce usłyszeć.
-- Jeszcze nie wiadomo kto.

136
00:08:58,760 --> 00:09:05,239
No i właśnie to jest tragedia
bardzo ciężko w ogóle o tym mówić.

137
00:09:05,280 --> 00:09:07,959
-- W gminie zebrał się sztab
kryzysowy. Samorząd jest

138
00:09:08,000 --> 00:09:11,959
w kontakcie ze sztabem wojewody.
Rodzinom zostanie zapewniona

139
00:09:12,000 --> 00:09:14,999
pomoc. Na tę najważniejszą
wiadomość o losie najbliższych

140
00:09:15,040 --> 00:09:17,239
niektórzy jeszcze czekają.

141
00:09:17,280 --> 00:09:20,719
-- Wydarzyła się ogromna tragedia,
współczujemy rodzinom. Oferujemy

142
00:09:20,760 --> 00:09:23,719
wszelką możliwą pomoc i łączymy
się oczywiście w bólu, bo

143
00:09:23,760 --> 00:09:28,719
niewyobrażalna dla nas tragedia.

144
00:09:30,280 --> 00:09:31,439
-- Modlić się tylko za te ofiary.

145
00:09:31,480 --> 00:09:33,759
-- Pojechali do Medjugorje,
żeby się modlić. Dziś modlą się

146
00:09:33,800 --> 00:09:36,439
za nich ci, którzy zostali
w domach. I czekają na tych,

147
00:09:36,480 --> 00:09:41,479
którzy mogą do nich wrócić.

148
00:09:42,040 --> 00:09:44,479
Sandra Meunier, 19:30.

149
00:09:44,520 --> 00:09:47,719
-- W związku z tragedią premier
zdecydował o wysłaniu na Węgry

150
00:09:47,760 --> 00:09:51,759
specjalnego samolotu. Na pokładzie
będą m.in. dyplomaci i służby

151
00:09:51,800 --> 00:09:54,959
medyczne. Szef rządu zapewnia,
że wszystkim poszkodowanym

152
00:09:55,000 --> 00:09:59,239
zostanie udzielona niezbędna
pomoc medyczna i konsularna.

153
00:09:59,280 --> 00:10:02,719
MSZ uruchomiło specjalną infolinię
dla rodzin i bliskich.

154
00:10:02,760 --> 00:10:06,199
Przed wylotem maszyny Anna Hałas
rozmawiała z koordynatorką zespołu

155
00:10:06,240 --> 00:10:10,279
zarządzania kryzysowego
wiceministrą zdrowia.

156
00:10:10,320 --> 00:10:13,719
Gościem 19:30 jest wiceministra
zdrowia Katarzyna Kacperczyk.

157
00:10:13,760 --> 00:10:15,959
Dzień dobry.
-- Dzień dobry.

158
00:10:16,000 --> 00:10:19,439
-- Pani leci specjalnym samolotem
z zespołem medycznym, który leci

159
00:10:19,480 --> 00:10:22,199
na miejsce na Węgry. Wiemy,
że 50 prawie rannych jest

160
00:10:22,240 --> 00:10:25,719
w szpitalach na Węgrzech. Jakie
jest zadanie zespołu medycznego,

161
00:10:25,760 --> 00:10:29,199
z którym pani leci?
Kto wchodzi w jego skład?

162
00:10:29,240 --> 00:10:34,959
-- Zgodnie z decyzją pana premiera
Donalda Tuska zadysponowany

163
00:10:35,000 --> 00:10:38,759
został samolot rządowy, samolot
specjalny, który dzisiaj wieczorem

164
00:10:38,800 --> 00:10:43,719
uda się na Węgry. Tym lotem poleci
delegacja z Ministerstwa Spraw

165
00:10:43,760 --> 00:10:47,239
Zagranicznych, wiceminister spraw
zagranicznych wraz z dyplomatami

166
00:10:47,280 --> 00:10:52,199
konsularnikami, którzy będą
również, zostaną na miejscu,

167
00:10:52,240 --> 00:10:57,439
żeby wspierać placówkę, ale też,
co ważniejsze, od strony

168
00:10:57,480 --> 00:11:01,439
zaopiekowania się osobami
poszkodowanymi. Minister zdrowia

169
00:11:01,480 --> 00:11:04,279
zadysponowała taki specjalny
zespół, zespół pomocy

170
00:11:04,320 --> 00:11:09,239
humanitarno-medycznej, który jest
w dyspozycji Ministerstwa Zdrowia

171
00:11:09,280 --> 00:11:13,719
i ten zespół, sześć medyków
z tego zespołu, sześciu lekarzy,

172
00:11:13,760 --> 00:11:16,959
trzech lekarzy, trzech ratowników
medycznych uda się dzisiaj tym

173
00:11:17,000 --> 00:11:21,999
samolotem na Węgry.

174
00:11:22,520 --> 00:11:24,719
-- O jakich specjalizacjach
medycznych mówimy? Kto konkretnie

175
00:11:24,760 --> 00:11:25,959
jest w tym zespole?

176
00:11:26,000 --> 00:11:28,239
-- Wśród medyków, którzy udadzą
się do na Węgry, będzie

177
00:11:28,280 --> 00:11:31,239
anestezjolog, chirurg, ortopeda
i trzech ratowników medycznych.

178
00:11:31,280 --> 00:11:35,439
-- Jakie jest ich zadanie?
Ja rozumiem, że oni mają dokonać

179
00:11:35,480 --> 00:11:38,239
takiego triażu, selekcji
i zdecydować, kto może być

180
00:11:38,280 --> 00:11:40,719
ewakuowany do polskich
placówek medycznych.

181
00:11:40,760 --> 00:11:43,999
-- Głównym zadaniem zespołu
pomocy humanitarno-medycznej,

182
00:11:44,040 --> 00:11:49,719
głównym naszym zadaniem jest
tak naprawdę ocena sytuacji,

183
00:11:50,520 --> 00:11:55,959
razem z lekarzami węgierskimi,
którzy zaopiekowali się

184
00:11:56,800 --> 00:12:02,959
poszkodowanymi w tym wypadku.
Ocena też jakby stanu obrażeń,

185
00:12:06,000 --> 00:12:08,159
ale przede wszystkim ocena
możliwości przetransportowania

186
00:12:08,200 --> 00:12:09,359
poszkodowanych do Polski.

187
00:12:09,400 --> 00:12:11,639
-- Wiemy, że razem z, oprócz
tego specjalnego samolotu,

188
00:12:11,680 --> 00:12:14,239
którym pani leci, Ministerstwo
Obrony zadysponowało też kasę,

189
00:12:14,280 --> 00:12:18,239
która ma właśnie ewakuować
rannych. Wiemy szacunkowo,

190
00:12:18,280 --> 00:12:21,199
jakiej grupie rannych możemy
mówić? Tych, którzy będą mogli

191
00:12:21,240 --> 00:12:24,239
dalej leczyć się
w polskich placówkach?

192
00:12:24,280 --> 00:12:29,199
-- Trudno szacować na obecną
chwilę, jaka to będzie liczba,

193
00:12:29,240 --> 00:12:33,999
bo taki właśnie jest cel tej
misji, która udaje się na Węgry.

194
00:12:34,040 --> 00:12:40,959
Żeby wraz z lekarzami węgierskimi
w tych ośrodkach, gdzie przebywają

195
00:12:44,760 --> 00:12:46,959
poszkodowani, ocenić, kto i kiedy
nadaje się do transportu

196
00:12:47,000 --> 00:12:49,239
medycznego do Polski. Jesteśmy
też w kontakcie z wojewodą

197
00:12:49,280 --> 00:12:52,199
podkarpackim i z Narodowym
Funduszem Zdrowia. Tak, żeby

198
00:12:52,240 --> 00:12:55,479
każdy pacjent, który, niezależnie
od tego, kiedy będzie mógł być

199
00:12:55,520 --> 00:12:58,719
przetransportowany do Polski,
był również zaopiekowany

200
00:12:58,760 --> 00:13:05,239
w polskich placówkach medycznych,
w polskich szpitalach. Oczywiście

201
00:13:05,280 --> 00:13:07,719
w pierwszej kolejności
udostępniamy te placówki

202
00:13:07,760 --> 00:13:10,959
w Rzeszowie, ale jeżeli będzie
taka potrzeba, to też wszystkie

203
00:13:11,000 --> 00:13:14,719
inne ośrodki specjalistyczne
w Polsce również tu w Warszawie

204
00:13:14,760 --> 00:13:17,959
są w gotowości, żeby przyjmować
pacjentów, jeżeli będzie taka

205
00:13:18,000 --> 00:13:22,959
konieczność.

206
00:13:23,280 --> 00:13:25,479
-- Czy uruchomione będzie także
LPR do transportu rannych?

207
00:13:25,520 --> 00:13:30,479
-- Tak, jeżeli będzie też taka
potrzeba. Zakładamy, że być

208
00:13:31,000 --> 00:13:34,239
może tak. Również LPR dysponuje
samolotami do przewozu osób

209
00:13:34,280 --> 00:13:38,479
poszkodowanych, osób chorych,
do przewozu pacjentów i też te

210
00:13:38,520 --> 00:13:42,999
samoloty lotniczego pogotowia
ratunkowego będą dysponowane,

211
00:13:43,040 --> 00:13:45,999
jeżeli będzie taka potrzeba,
zgodnie z harmonogramem, który

212
00:13:46,040 --> 00:13:50,959
mam nadzieję też ta wizyta pozwoli
nam ustalić już tam na miejscu

213
00:13:51,000 --> 00:13:55,199
na Węgrzech. Zresztą również
na Węgry uda się z nami też

214
00:13:55,240 --> 00:13:57,479
dyrektor lotniczego
pogotowia ratunkowego.

215
00:13:57,520 --> 00:14:01,239
-- Bardzo dziękuję za rozmowę.
Katarzyna Kacperczyk, wiceministra

216
00:14:01,280 --> 00:14:06,199
zdrowia była gościem 19:30.
-- Dziękuję bardzo.

217
00:14:10,040 --> 00:14:12,199
-- Relacje tych, którzy przeżyli,
są wstrząsające. Zanim na miejscu

218
00:14:12,240 --> 00:14:14,479
tragedii pojawiły się strażacy,
pasażerowie na pomoc czekali

219
00:14:14,520 --> 00:14:18,719
uwięzieni w autokarze ważącym 24
tony. Pielgrzymi mówią o krzyku

220
00:14:18,760 --> 00:14:22,959
i przerażeniu. Większość z nich
wypadek wyrwał ze snu. Ratownicy

221
00:14:23,000 --> 00:14:26,719
rozpoczęli akcję od ewakuacji
pasażerów przez okna pojazdu.

222
00:14:26,760 --> 00:14:30,719
Jak wygląda taka walka z czasem?
O tym z ekspertami rozmawiał

223
00:14:30,760 --> 00:14:33,719
Michał Niewodowski.

224
00:14:33,760 --> 00:14:36,959
-- Kiedy na miejsce docierają
pierwsze zastępy, najpierw trzeba

225
00:14:37,000 --> 00:14:39,719
ocenić skalę katastrofy.
Czy autobus jest stabilny,

226
00:14:39,760 --> 00:14:42,999
czy jeszcze może się przewrócić,
gdzie są pasażerowie i do kogo

227
00:14:43,040 --> 00:14:45,239
trzeba dotrzeć
w pierwszej kolejności?

228
00:14:45,280 --> 00:14:48,199
-- Dowódca robi rozpoznanie.
Pierwsze zastępy oceniają,

229
00:14:48,240 --> 00:14:52,719
na jakim gruncie to leży,
co się rozstrzeliło, czy można

230
00:14:52,760 --> 00:14:55,199
odłączyć akumulator,
jak to można ustabilizować,

231
00:14:55,240 --> 00:14:57,759
jakie są drogi dojścia
do osób poszkodowanych.

232
00:14:57,800 --> 00:15:00,719
-- Jednocześnie dowódca musi
zdecydować, ilu dodatkowych

233
00:15:00,760 --> 00:15:03,959
strażaków, ratowników i jakiego
sprzętu potrzeba. W przypadku

234
00:15:04,000 --> 00:15:06,959
przewróconego autokaru problemem
jest jego masa. Strażacy

235
00:15:07,000 --> 00:15:09,959
na Węgrzech użyli wyciągarek,
żeby ratownicy mogli dotrzeć

236
00:15:10,000 --> 00:15:13,239
do pasażerów. Nie można po prostu
podnieść pojazdu, szczególnie

237
00:15:13,280 --> 00:15:15,719
jeśli pod nim mogą być ludzie.

238
00:15:15,760 --> 00:15:18,959
-- Nasze zasady i procedury mówią
o tym, że nie przemieszczamy

239
00:15:19,000 --> 00:15:25,719
pojazdu, w którym są jeszcze osoby
poszkodowane. Więc tutaj do końca

240
00:15:25,760 --> 00:15:28,239
staramy się, jeżeli
ustabilizowaliśmy pojazd,

241
00:15:28,280 --> 00:15:30,199
jak najszybciej te osoby wydostać.

242
00:15:30,240 --> 00:15:32,959
-- Arsenał narzędzi
wykorzystywanych przez strażaków

243
00:15:33,000 --> 00:15:36,199
do wyciągania ludzi jest szeroki.
Poduszki pneumatyczne i dźwigi

244
00:15:36,240 --> 00:15:39,759
mogą podnieść pojazd, jeśli nie ma
innego dojścia do poszkodowanych

245
00:15:39,800 --> 00:15:41,719
w ruch idzie ciężki sprzęt.

246
00:15:41,760 --> 00:15:44,479
-- Tak zwany hydrauliczny,
czyli rozpieracze, nożyce,

247
00:15:44,520 --> 00:15:47,999
i inne siłowniki, którymi jesteśmy
w stanie właśnie te konstrukcje

248
00:15:48,040 --> 00:15:52,199
pociąć, rozgiąć, unieść i wykonać
inne czynności dostępowe.

249
00:15:52,240 --> 00:15:55,759
-- Na Węgrzech, żeby podnieść
24-tonowy autokar, potrzebne

250
00:15:55,800 --> 00:15:59,719
były dwa dźwigi. Strach pomyśleć,
jakie siły działały na pasażerów

251
00:15:59,760 --> 00:16:01,959
w zderzeniu z takim ciężarem.

252
00:16:02,000 --> 00:16:05,479
-- Mówimy tutaj o zmiażdżeniach,
o złamaniach, o rozerwaniach,

253
00:16:05,520 --> 00:16:09,959
o całej kaskadzie różnych obrażeń,
które możemy sobie wyobrazić

254
00:16:10,000 --> 00:16:14,719
w momencie, kiedy dochodzi
do gwałtownych wyhamowań.

255
00:16:14,760 --> 00:16:18,239
-- Bo wydobycie ludzi z wraku
to dopiero część akcji. Przy

256
00:16:18,280 --> 00:16:21,439
kilkudziesięciu poszkodowanych
ratownicy muszą w bardzo krótkim

257
00:16:21,480 --> 00:16:24,719
czasie zdecydować, kto potrzebuje
pomocy natychmiast, a kto może

258
00:16:24,760 --> 00:16:29,759
na nią poczekać.

259
00:16:30,280 --> 00:16:32,479
-- Osoby z najwyższym priorytetem
są to osoby najciężej ranne,

260
00:16:32,520 --> 00:16:34,719
które musimy pomóc tu i teraz.
W przeciwnym razie zginą w wyniku

261
00:16:34,760 --> 00:16:36,999
tego zdarzenia. Każdy kolejny
priorytet to priorytet niższy,

262
00:16:37,040 --> 00:16:39,999
który odracza udzielenie pomocy,
ale nie zwalnia nas z obowiązku

263
00:16:40,040 --> 00:16:42,439
sprawdzenia stanu
tych poszkodowanych.

264
00:16:42,480 --> 00:16:45,479
-- Triaż ratuje życie i to
dosłownie. Selekcja medyczna

265
00:16:45,520 --> 00:16:47,479
pozwala zapanować nad chaosem.

266
00:16:47,520 --> 00:16:50,479
-- Gdyby nie było prowadzonej
segregacji, to prawdopodobnie

267
00:16:50,520 --> 00:16:53,959
każdy zespół, który by docierał,
brałby pierwszego poszkodowanego,

268
00:16:54,000 --> 00:16:56,959
a nie zawsze ten pierwszy
poszkodowany, ten co krzyczy,

269
00:16:57,000 --> 00:17:00,439
bo to zazwyczaj ludzie krzyczą,
to ci, co krzyczą, to oni nie

270
00:17:00,480 --> 00:17:02,759
są w stanach zagrożenia życia.

271
00:17:02,800 --> 00:17:06,279
-- W takich akcjach nie ma jednej
decyzji, która ratuje wszystkich.

272
00:17:06,320 --> 00:17:08,999
Są dziesiątki podejmowanych
równocześnie, a każda może

273
00:17:09,040 --> 00:17:14,719
zdecydować, o czyimś życiu.
-- Michał Niewodowski, 19:30.

274
00:17:16,280 --> 00:17:18,959
Autorem jechało dwóch
doświadczonych kierowców. Według

275
00:17:19,000 --> 00:17:22,199
wstępnych ustaleń węgierskich
policjantów ten, który prowadził,

276
00:17:22,240 --> 00:17:25,479
najpewniej zasnął za kółkiem.
Minister infrastruktury zlecił

277
00:17:25,520 --> 00:17:28,479
specjalne kontrole przewoźników.
Jednym z najpoważniejszych

278
00:17:28,520 --> 00:17:31,479
zagrożeń w ruchu drogowym jest
zmęczenie. Wielu kierowców

279
00:17:31,520 --> 00:17:34,959
lekceważy początkowe symptomy
senności, mimo że organizm wysyła

280
00:17:35,000 --> 00:17:38,479
ostrzeżenie o spadku formy.
Czujemy, że damy radę, a później

281
00:17:38,520 --> 00:17:42,959
jest już za późno.
Marek Smółka.

282
00:17:43,000 --> 00:17:45,959
-- Kierowca nie może wieźć
pasażerów dłużej niż 4,5 godziny

283
00:17:46,000 --> 00:17:48,999
non stop. To wynika z przepisów,
a przestrzegania tego czasu

284
00:17:49,040 --> 00:17:52,239
pilnuje to urządzenie, tachograf.
Maksymalny czas pracy kierowcy

285
00:17:52,280 --> 00:17:56,199
zawodowego to 9 godzin, czasem
może być wydłużony o godzinę.

286
00:17:56,240 --> 00:17:59,479
-- Przy czym już po 4,5 godzinach
jazdy powinien taki kierowca

287
00:17:59,520 --> 00:18:02,439
zrobić przerwę. Dlatego na tych
trasach daleko bieżnych,

288
00:18:02,480 --> 00:18:05,759
długodystansowych, bardzo często
jest dwóch kierowców, bo wtedy,

289
00:18:05,800 --> 00:18:08,239
kiedy jeden odpoczywa,
drugi prowadzi autokar.

290
00:18:08,280 --> 00:18:10,959
-- Wymagana przerwa to co
najmniej 45 minut. Pytanie,

291
00:18:11,000 --> 00:18:14,239
czy jest efektywna, kiedy jedyną
dostępną formą odpoczynku jest

292
00:18:14,280 --> 00:18:17,439
drzemka na siedzeniu
obok kierującego.

293
00:18:17,480 --> 00:18:20,439
Pięć lat temu Europejska Federacja
Pracowników Transportu

294
00:18:20,480 --> 00:18:23,439
przeprowadziła badania. 66%
kierowców autobusów i autokarów

295
00:18:23,480 --> 00:18:27,199
deklaruje, że regularnie męczy
się za kierownicą. 1/4 przyznała,

296
00:18:27,240 --> 00:18:30,479
że przynajmniej raz w ciągu roku
zdarzyło im się zasnąć podczas

297
00:18:30,520 --> 00:18:33,719
jazdy. Kolejny problem to
starzenie się tej kadry.

298
00:18:33,760 --> 00:18:37,199
-- Wraz z wiekiem rośnie także
ryzyko potencjalnych chorób

299
00:18:37,240 --> 00:18:40,959
cywilizacyjnych. A jeżeli ta kadra
kierowców zawodowych jest coraz

300
00:18:41,000 --> 00:18:44,479
starsza, bo brakuje następców, bo
brakuje nam kierowców zawodowych,

301
00:18:44,520 --> 00:18:46,479
no to też to jest pewne ryzyko.

302
00:18:46,520 --> 00:18:49,719
-- Według różnych szacunków
w Polsce brakuje od 100 do nawet

303
00:18:49,760 --> 00:18:51,999
200 tysięcy nowych kierowców.

304
00:18:52,040 --> 00:18:54,999
Tu na węgierskiej autostradzie
część pasażerów znalazła się

305
00:18:55,040 --> 00:18:58,479
poza autokarem.

306
00:18:58,520 --> 00:19:01,199
-- Należy wnioskować,
że przynajmniej część osób nie

307
00:19:01,240 --> 00:19:04,199
miała zamkniętych pasów
bezpieczeństwa, a śmiem twierdzić,

308
00:19:04,240 --> 00:19:07,239
że nawet wszyscy. Jest to
nagminnie lekceważony obowiązek.

309
00:19:07,280 --> 00:19:10,759
-- Zapięte pasy zmniejszają ryzyko
śmiertelnych obrażeń o połowę. Od

310
00:19:10,800 --> 00:19:13,999
2007 roku autokary wprowadzane
na rynek muszą być wyposażone

311
00:19:14,040 --> 00:19:16,759
w pasy bezpieczeństwa
dla wszystkich pasażerów. A jeśli

312
00:19:16,800 --> 00:19:18,959
są pasy, muszą być zapięte.

313
00:19:19,000 --> 00:19:21,999
-- Te pasy nie są ozdobą.
Te pasy trzeba zapinać tak samo

314
00:19:22,040 --> 00:19:24,959
jak zapinamy je w samochodach
osobowych. Wskaźnik zapinania

315
00:19:25,000 --> 00:19:28,199
pasów bezpieczeństwa w samochodach
osobowych wynosi blisko 100%,

316
00:19:28,240 --> 00:19:30,439
natomiast w autobusach
bywa z tym różnie.

317
00:19:30,480 --> 00:19:33,479
-- To była noc, w związku z tym
najprawdopodobniej większość

318
00:19:33,520 --> 00:19:36,719
osób spała. Część zapewne miała
głowę opartą o szyby. Co też

319
00:19:36,760 --> 00:19:39,479
mogło spowodować właśnie
spotęgować obrażenia ciała.

320
00:19:39,520 --> 00:19:41,999
-- Nie zapinając pasów,
zagrażamy sobie i innym.

321
00:19:42,040 --> 00:19:44,999
-- O ile ja mam zapięty pas,
jako pasażer, to jeżeli osoba

322
00:19:45,040 --> 00:19:48,759
siedząca z boku lub też z tyłu
nie zapnie tego pasa, to stanowi

323
00:19:48,800 --> 00:19:51,719
w momencie wypadku śmiertelne
zagrożenie dla mnie, ponieważ

324
00:19:51,760 --> 00:19:54,959
jej ciało bezwładnie będzie się
przemieszczało właśnie po tym,

325
00:19:55,000 --> 00:19:56,959
po przestrzeni autokaru.

326
00:19:57,000 --> 00:19:59,959
-- Poza węgierskimi służbami
sprawą wypadku zajęła się też

327
00:20:00,000 --> 00:20:01,959
prokuratura w Krośnie.

328
00:20:02,000 --> 00:20:05,279
-- Prokuratorzy i policjanci
wykonują już czynności w kraju.

329
00:20:05,320 --> 00:20:08,239
Planowane są czynności na miejscu
zdarzenia przez polskiego

330
00:20:08,280 --> 00:20:11,199
prokuratora, po uzyskaniu
stosownych zgód ze strony Węgier.

331
00:20:11,240 --> 00:20:14,479
-- Węgierscy biegli ustalając
przyczyny wypadku będą sczytywać

332
00:20:14,520 --> 00:20:17,479
z rejestratora prędkość, manewry,
hamowanie, czy czas pracy

333
00:20:17,520 --> 00:20:20,719
kierowców. Będą też badać pojazd,
czy doszło w nim do usterki

334
00:20:20,760 --> 00:20:25,759
technicznej.

335
00:20:25,800 --> 00:20:27,959
-- Ale ja podejrzewam, że ten
autokar był w dobrym stanie

336
00:20:28,000 --> 00:20:30,279
technicznym. To widać, że to
nie jest jakiś staruszek,

337
00:20:30,320 --> 00:20:32,439
firmy przewozowe bardzo dbają
o te stany techniczne, zwłaszcza

338
00:20:32,480 --> 00:20:33,959
przy takich dłuższych wyjazdach.

339
00:20:34,000 --> 00:20:36,719
-- Niemniej minister
infrastruktury zlecił głównemu

340
00:20:36,760 --> 00:20:40,239
inspektorowi transportu drogowego
wzmocnione kontrole przewoźników.

341
00:20:40,280 --> 00:20:43,239
I czeka na wyniki u tego,
którego autobus uległ wypadkowi

342
00:20:43,280 --> 00:20:48,239
na Węgrzech.

343
00:20:48,280 --> 00:20:50,439
-- Według statystyk autokary
pozostają najbezpieczniejszą

344
00:20:50,480 --> 00:20:52,719
formą podróżowania po drogach.
Wypadków z ich udziałem jest

345
00:20:52,760 --> 00:20:54,959
mniej niż 2%.
Marek Smółka, 19:30.

346
00:20:55,000 --> 00:20:57,239
-- Kondolencje dla rodzin
i bliskich ofiar tragedii złożyli

347
00:20:57,280 --> 00:20:59,439
polscy oraz zagraniczni politycy,
w tym szef węgierskiego rządu.

348
00:20:59,480 --> 00:21:02,439
Premier Donald Tusk podziękował
służbom na Węgrzech za akcję

349
00:21:02,480 --> 00:21:05,719
ratunkową. Wyrazy współczucia
przekazał też prezydent Karol

350
00:21:05,760 --> 00:21:08,439
Nawrocki.

351
00:21:08,480 --> 00:21:11,479
-- Z głębokim bólem przyjąłem
tragiczną wiadomość o wypadku

352
00:21:11,520 --> 00:21:15,719
polskiego autokaru na Węgrzech,
w którym zginęło tak wielu naszych

353
00:21:15,760 --> 00:21:18,239
rodaków. W obliczu tej
niewyobrażalnej tragedii,

354
00:21:18,280 --> 00:21:21,479
która dotknęła nas wszystkich,
łączę się w modlitwie i głębokim

355
00:21:21,520 --> 00:21:23,719
współczuciu z rodzinami
oraz bliskimi ofiar.

356
00:21:23,760 --> 00:21:26,719
-- 12 osób straciło życie
w tragicznym wypadku polskiego

357
00:21:26,760 --> 00:21:29,719
autokaru na Węgrzech. Składam
najgłębsze wyrazy współczucia

358
00:21:29,760 --> 00:21:32,719
rodzinom i bliskim ofiar.
Dziękujemy węgierskim służbom

359
00:21:32,760 --> 00:21:37,479
za akcję ratunkową.

360
00:21:37,520 --> 00:21:39,719
-- Tragiczna noc dla nas
wszystkich po katastrofie

361
00:21:39,760 --> 00:21:41,999
polskiego autokaru na Węgrzech.
Łączę się w bólu z rodzinami

362
00:21:42,040 --> 00:21:44,199
ofiar wypadku, a także z rannymi
w tej olbrzymiej katastrofie

363
00:21:44,240 --> 00:21:46,759
drogowej. Węgierskie służby
ratunkowe i medyczne robią

364
00:21:46,800 --> 00:21:49,999
wszystko, by pomóc tym, którzy
ucierpieli w tragicznym wypadku.

365
00:21:50,040 --> 00:21:53,239
-- 12 osób straciło życie,
a co najmniej 10 zostało poważnie

366
00:21:53,280 --> 00:21:55,959
rannych w nocy, gdy autobus
wiozący polskich turystów

367
00:21:56,000 --> 02:45:08,380
przewrócił się i zjechał z drogi
do rowu na autostradzie M3.

368
02:45:08,421 --> 02:45:08,421
Składam najszczersze kondolencje
rodzinom ofiar i jestem wdzięczny