1
00:00:07,600 --> 00:00:23,919

2
00:00:26,160 --> 00:00:27,439
Niechciany.

3
00:00:27,480 --> 00:00:30,879
Izraelski minister
na liście cudzoziemców
z zakazem wjazdu do Polski.

4
00:00:30,920 --> 00:00:32,119
Tragedia w żłobku.

5
00:00:32,160 --> 00:00:33,839
Pozostawiony bez opieki dwulatek
zginął po wyjściu ze żłobka.

6
00:00:33,880 --> 00:00:35,279
Wniosek odrzucony.

7
00:00:35,320 --> 00:00:38,799
Nie będzie prezydenckiego referendum
w sprawie Zielonego Ładu.

8
00:00:48,960 --> 00:00:50,639
Dobry wieczór, zapraszam na "19.30".

9
00:00:50,680 --> 00:00:52,799
Izraelski minister
bezpieczeństwa narodowego

10
00:00:52,840 --> 00:00:54,679
na liście osób niepożądanych
w Polsce.

11
00:00:54,720 --> 00:00:58,239
Itamar Ben-Gwir stał się
persona non grata po tym,

12
00:00:58,280 --> 00:01:01,039
jak światło dzienne ujrzało nagranie,
na którym szydzi
z zatrzymanych aktywistów

13
00:01:01,080 --> 00:01:03,799
płynących do Strefy Gazy,
wśród których byli także Polacy.

14
00:01:07,200 --> 00:01:10,959
Aktywiści zostali uwolnieni
- pozostała międzynarodowa burza.

15
00:01:11,000 --> 00:01:14,559
W Warszawie chargé d'affaires Izraela
prosto w oczy usłyszał,

16
00:01:14,600 --> 00:01:18,119
że nie będziemy akceptować
naruszania praw polskich obywateli,

17
00:01:18,160 --> 00:01:22,039
nawet jeśli odradzano im wyjazd
do Izraela i Palestyny.

18
00:01:23,360 --> 00:01:26,159
To nagranie wywołało
międzynarodowy skandal.

19
00:01:26,200 --> 00:01:30,159
Opublikował je ten człowiek
- minister bezpieczeństwa Izraela.

20
00:01:31,600 --> 00:01:35,119
Widać na nim kilkudziesięciu
aktywistów z flotylli,

21
00:01:35,160 --> 00:01:38,679
którzy chcieli dostarczyć pomoc
do Strefy Gazy.

22
00:01:38,720 --> 00:01:44,999
Są szarpani przez izraelskie służby,
zmuszani do klęczenia z twarzą
do ziemi i zasypywani wyzwiskami.

23
00:01:45,040 --> 00:01:48,599
W operacji poniżania uczestniczy
sam Itamar Ben-Gwir.

24
00:01:48,760 --> 00:01:51,519
Z jego twarzy nie schodzi uśmiech.

25
00:01:51,560 --> 00:01:54,439
Przybyli z wielką dumą,
jak bohaterowie.

26
00:01:54,480 --> 00:01:57,159
Spójrzcie, zobaczcie,
jak teraz wyglądają!

27
00:01:57,200 --> 00:02:00,959
Część aktywistów po przesłuchaniu
miała zostać przewieziona

28
00:02:01,000 --> 00:02:04,599
do znanego ze złych warunków
więzienia na pustyni Negew.

29
00:02:04,640 --> 00:02:08,359
Spotkaliśmy osoby,
które skarżyły się na silny ból,

30
00:02:08,400 --> 00:02:12,639
z podejrzeniem złamania żeber,
które nie mogły swobodnie oddychać.

31
00:02:12,680 --> 00:02:14,759
Wśród zatrzymanych
było też dwoje Polaków.

32
00:02:14,800 --> 00:02:18,919
Poleciłem wezwać niezwłocznie
chargé d'affaires Izraela w Warszawie

33
00:02:18,960 --> 00:02:23,199
celem przekazania mu wyrazów
naszego oburzenia
oraz żądania przeprosin

34
00:02:23,240 --> 00:02:26,439
za skrajnie niewłaściwe zachowanie
członka izraelskiego rządu.

35
00:02:26,480 --> 00:02:29,159
Przeprosiny nie padły
na tym spotkaniu.

36
00:02:29,200 --> 00:02:34,079
Stąd decyzja szefa MSZ i szefa MSWiA
- Ben Gwir ma zakaz wjazdu do Polski
na 5 lat.

37
00:02:34,120 --> 00:02:36,999
Nie ma zgody na poniżanie
polskich obywateli.

38
00:02:37,040 --> 00:02:41,439
Razem z ministrem Sikorskim
stosowne dokumenty zostały podpisane.

39
00:02:41,480 --> 00:02:44,759
I stosowne wpisy w polskich rejestrach
już obowiązują.

40
00:02:44,800 --> 00:02:46,319
Głosy potępienia.

41
00:02:46,360 --> 00:02:49,119
Czerwona linia została przekroczona.

42
00:02:49,160 --> 00:02:52,279
Potworne, haniebne, nieludzkie.

43
00:02:52,320 --> 00:02:55,919
Natychmiast uwolnić wszystkich
uczestników flotylli.

44
00:02:55,960 --> 00:02:59,239
Posypały się nie tylko z resortów
spraw zagranicznych innych państw.

45
00:02:59,280 --> 00:03:01,239
Ale też w izraelskim rządzie.

46
00:03:01,280 --> 00:03:06,199
Premier Benjamin Netanjahu mówił
o działaniu niezgodnym z wartościami
i normami Izraela.

47
00:03:06,240 --> 00:03:08,439
Padły też mocniejsze słowa.

48
00:03:08,480 --> 00:03:12,639
Świadomie zaszkodziłeś naszemu państwu
tym haniebnym przedstawieniem

49
00:03:12,680 --> 00:03:14,839
i to nie po raz pierwszy.

50
00:03:14,880 --> 00:03:21,239
Podobne nagranie z zatrzymanymi
aktywistami Ben Gwir opublikował
w październiku ubiegłego roku.

51
00:03:21,280 --> 00:03:25,079
Dziś za swoje zachowanie
także przepraszać nie zamierza.

52
00:03:25,120 --> 00:03:30,039
Jestem dumny, że pełnię funkcję
ministra odpowiedzialnego za służby,

53
00:03:30,080 --> 00:03:33,639
które przeprowadziły akcję
przeciwko zwolennikom terroryzmu.

54
00:03:33,680 --> 00:03:36,799
Obraz tego, co działo się
po zatrzymaniu flotylli,

55
00:03:36,840 --> 00:03:40,719
izraelski rząd starał się złagodzić,
publikując takie zdjęcia.

56
00:03:40,760 --> 00:03:45,359
Jednak aktywiści, którzy wrócili już
do swoich domów,
mówią o czymś zupełnie innym.

57
00:03:45,400 --> 00:03:46,759
Bili nas. Naprawdę bili.

58
00:03:46,800 --> 00:03:48,399
Kopali i uderzali w twarz.

59
00:03:48,440 --> 00:03:51,119
Celowali w nas
z karabinów maszynowych.

60
00:03:51,160 --> 00:03:55,359
Polskie MSZ zapewniło,
że uwięzieni Polacy jeszcze dziś
trafią do Turcji.

61
00:03:55,400 --> 00:03:57,999
Jutro wrócą do Polski.

62
00:04:00,800 --> 00:04:03,479
Co dalej z azylem
dla Zbigniewa Ziobry?

63
00:04:03,520 --> 00:04:06,519
Według informacji,
do których dotarła "19.30",

64
00:04:06,560 --> 00:04:09,559
Waldemar Żurek podpisał wniosek
do władz węgierskich

65
00:04:09,600 --> 00:04:13,319
o uchylenie azylu
dla Zbigniewa Ziobry
i Marcina Romanowskiego.

66
00:04:13,360 --> 00:04:16,359
Peter Magyar na antenie
TVP Info przyznał,

67
00:04:16,400 --> 00:04:21,559
że będzie rozmawiał
z ministrem spraw wewnętrznych
i nie wyklucza takiej decyzji.

68
00:04:21,600 --> 00:04:24,479
Po wczorajszej deklaracji
Petera Magyara:

69
00:04:24,520 --> 00:04:25,879
Zbadamy te sprawę.

70
00:04:25,920 --> 00:04:28,559
jest ruch ministerstwa
sprawiedliwości.

71
00:04:28,600 --> 00:04:33,159
Według informacji "19.30"
wniosek o uchylenie azylu politycznego
tym posłom PiS

72
00:04:33,200 --> 00:04:36,759
dziś został podpisany
i wysłany do Budapesztu.

73
00:04:36,800 --> 00:04:40,919
To by dość poważnie zmieniło
sytuację byłego ministra Ziobry

74
00:04:40,960 --> 00:04:43,799
w kontekście jego możliwości
ukrywania się.

75
00:04:43,840 --> 00:04:47,479
Bo wraz z uchyleniem azylu,
ważność straci paszport

76
00:04:47,520 --> 00:04:49,959
przyznany mu przez węgierskie władze.

77
00:04:50,000 --> 00:04:54,439
To obecnie jego jedyny ważny dokument
po tym, jak anulowano mu
dwa inne paszporty:

78
00:04:54,480 --> 00:04:56,159
polski i dyplomatyczny.

79
00:04:56,200 --> 00:04:58,879
Czyli będzie miał problem
z poruszaniem się nawet po USA.

80
00:04:58,920 --> 00:05:00,719
Czyli wówczas będzie w USA
nielegalnie?

81
00:05:00,760 --> 00:05:03,759
Nie będzie miał dokumentu,
na podstawie którego
będzie mógł się legitymować.

82
00:05:03,800 --> 00:05:06,839
To jednak nie musi oznaczać problemów
z pobytem w USA.

83
00:05:06,880 --> 00:05:10,319
To jest zarezerwowane przede wszystkim
dla urzędu imigracyjnego,

84
00:05:10,360 --> 00:05:13,799
w związku z powyższym
to tylko i wyłącznie
decyzja polityczna,

85
00:05:13,840 --> 00:05:15,919
ale też decyzja oparta
o wewnętrzne przepisy.

86
00:05:15,960 --> 00:05:18,999
Najpierw jednak na Węgrzech
musi ruszyć procedura,
a ta do szybkich nie należy.

87
00:05:19,040 --> 00:05:22,519
To jest od kilku miesięcy
do nawet kilku lat,

88
00:05:22,560 --> 00:05:23,759
więc wszystko zależy od postępowania.

89
00:05:23,800 --> 00:05:26,519
A Polska kiedykolwiek unieważniła
azyl polityczny?

90
00:05:26,560 --> 00:05:28,159
Nie przypominam sobie.

91
00:05:28,200 --> 00:05:31,519
Węgierski parasol chroni polityków PiS
dzięki decyzji Viktora Orbana,

92
00:05:31,560 --> 00:05:36,839
którego potem w kampanii wyborczej
i PiS, i Karol Nawrocki,
bezskutecznie wspierali.

93
00:05:36,880 --> 00:05:38,399
Ba kilka godzin
przed moim zaprzysiężeniem

94
00:05:38,440 --> 00:05:40,839
Ziobro i Romanowski opuścili Węgry.

95
00:05:40,880 --> 00:05:43,279
Pan Romanowski poprzez Serbię
opuścił Węgry,

96
00:05:43,520 --> 00:05:45,919
dalszych informacji nie mam.

97
00:05:45,960 --> 00:05:48,359
Zbigniew Ziobro chwali się sam
swoim miejscem pobytu.

98
00:05:48,400 --> 00:05:51,479
Może na rondzie Waszyngtona
należy mnie szukać.

99
00:05:51,520 --> 00:05:55,679
Tu podczas występu w powiązanej
z PiS telewizji,

100
00:05:55,720 --> 00:05:59,999
która wiceprezesa PiS zatrudniła,
dzięki czemu mógł on dostać się
do Ameryki

101
00:06:00,040 --> 00:06:01,559
na dziennikarskiej wizie.

102
00:06:01,600 --> 00:06:03,679
Nie ma nowego korespondenta?

103
00:06:03,880 --> 00:06:06,159
Tak wczoraj wiceszef MON pytał
w Waszyngtonie o Zbigniewa Ziobrę.

104
00:06:06,200 --> 00:06:09,519
Nie, to nieprawda,
że przebywał u mnie w domu.

105
00:06:09,560 --> 00:06:14,199
Zarzekał się dziś Jacek Kurski,
który według nieoficjalnych doniesień

106
00:06:14,240 --> 00:06:19,479
wraz z Adamem Bielanem
stał za organizacją podróży
Zbigniewa Ziobry do USA.

107
00:06:19,520 --> 00:06:23,039
Powoływali się na wpływy
u Donalda Trumpa.

108
00:06:23,080 --> 00:06:26,159
Nie potrafią załatwić nic dla Polski,
potrafią tylko i wyłącznie
załatwiać swoje interesy.

109
00:06:26,200 --> 00:06:27,719
Politycy PiS nie przebierają
w słowach.

110
00:06:27,760 --> 00:06:31,919
W przypadku Zbigniewa Ziobry
jesteśmy reżimem.

111
00:06:32,080 --> 00:06:33,639
Toczy się wokół niego proces,

112
00:06:33,680 --> 00:06:36,399
który ma znamiona procesu politycznego
charakterystycznego
dla państw totalitarnych.

113
00:06:36,440 --> 00:06:37,479
To PiS, a to fakty.

114
00:06:37,520 --> 00:06:41,479
Sprawa tymczasowego aresztowania
Zbigniewa Ziobry przez sąd
jest rozpatrywana od listopada,

115
00:06:41,520 --> 00:06:42,559
czyli od ponad 180 dni.

116
00:06:42,600 --> 00:06:45,159
W podobnych przypadkach
sądy wydają prawomocne wyroki
na ogół w ciągu miesiąca.

117
00:06:45,200 --> 00:06:46,039
Dopytujemy więc PiS.

118
00:06:46,080 --> 00:06:47,599
To jak one są upolitycznione?

119
00:06:47,640 --> 00:06:52,039
Tego nie wiem, jak funkcjonują sądy
w konkretnych aspektach.

120
00:06:52,080 --> 00:06:56,119
Ziobro, który był przez 10 lat
ministrem sprawiedliwości,

121
00:06:56,160 --> 00:06:58,799
uważa, że tylko wtedy są dobre sądy,
jak on jest ministrem.

122
00:06:58,840 --> 00:07:01,799
Ziobro i jego stronnictwo
stają na głowie,

123
00:07:01,840 --> 00:07:06,199
jak uzasadnić to,
że on się po prostu
boi odpowiedzialności karnej

124
00:07:06,360 --> 00:07:09,999
za wszystkie wałki,
które on popełnił w Polsce.

125
00:07:10,040 --> 00:07:13,519
Śledczy chcą rozliczyć ministra
z milionów złotych,

126
00:07:13,560 --> 00:07:16,959
które według nich zamiast
do ofiar przestępstw

127
00:07:17,000 --> 00:07:20,759
trafiały do prywatnych kieszeni
i na partyjne cele.

128
00:07:21,320 --> 00:07:25,719
Marcin P., prezes firmy cinkciarz.pl,
został zatrzymany w USA.

129
00:07:25,760 --> 00:07:29,399
Mężczyzna był poszukiwany
czerwoną notą Interpolu.

130
00:07:29,440 --> 00:07:32,679
Jest podejrzany o oszustwa
na szkodę klientów firmy,

131
00:07:32,720 --> 00:07:36,119
która zajmuje się internetową
wymianą walut.

132
00:07:36,160 --> 00:07:41,519
Marcin P. został zatrzymany we wtorek
w ramach procedury ekstradycyjnej.

133
00:07:41,560 --> 00:07:44,839
Śledztwo w jego sprawie toczy się
od października 2024 roku,

134
00:07:44,880 --> 00:07:48,839
kiedy do prokuratury
zgłaszali się klienci platformy,

135
00:07:48,880 --> 00:07:52,199
którzy nie odzyskali
wpłaconych pieniędzy.

136
00:07:52,240 --> 00:07:55,519
W marcu 2025 roku Marcinowi P.
chciano postawić zarzuty,

137
00:07:55,560 --> 00:07:59,519
ale mężczyzna przebywał
poza granicami kraju.

138
00:07:59,560 --> 00:08:04,599
W lipcu zeszłego roku Interpol
wydał czerwoną notę poszukiwawczą
za Marcinem P.

139
00:08:04,640 --> 00:08:08,239
Według szacunków prokuratury,
mężczyzna wyrządził swoim klientom

140
00:08:08,280 --> 00:08:10,039
szkody w wysokości
ponad 125 mln złotych.

141
00:08:10,080 --> 00:08:11,839
To jest czwartkowe wydanie "19.30".

142
00:08:11,880 --> 00:08:14,479
Mamy dla państwa jeszcze m.in.
takie tematy...

143
00:08:14,520 --> 00:08:16,359
In vitro znów pod ostrzałem PiS.

144
00:08:16,400 --> 00:08:18,039
Są problemy kto jest ojcem.

145
00:08:18,080 --> 00:08:21,399
Te kilka tysięcy rocznie
nie ma znaczenia.

146
00:08:21,440 --> 00:08:24,079
Nie wspieracie małżeństw,
które w sposób naturalny
chcą mieć dzieci,

147
00:08:24,120 --> 00:08:25,839
nie w sposób sztuczny.

148
00:08:25,880 --> 00:08:28,559
Jest medyczną bzdurą.

149
00:08:28,600 --> 00:08:31,879
13 tysięcy urodzeń z in vitro.

150
00:08:32,080 --> 00:08:36,079
Program przynosi to,
co najważniejsze, nowe życie.

151
00:08:36,560 --> 00:08:39,919
Prokuratura Rejonowa w Wołominie
sprawdzi,

152
00:08:39,960 --> 00:08:42,679
jak doszło do wstrząsającej śmierci
dwuletniego dziecka
w podwarszawskich Ząbkach.

153
00:08:42,880 --> 00:08:47,319
Chłopiec miał niezauważony
przez dorosłych wyjść z terenu żłobka

154
00:08:47,360 --> 00:08:50,039
i na sąsiedniej posesji
wpaść do oczka wodnego.

155
00:08:50,080 --> 00:08:53,199
Mimo długiej reanimacji dziecka
nie udało się uratować.

156
00:08:53,240 --> 00:08:55,759
W sprawie zatrzymano dwie opiekunki.

157
00:08:55,800 --> 00:08:58,519
Miał być bezpieczny
pod opieką dorosłych.

158
00:08:58,560 --> 00:09:02,079
Tak jak każdego dnia dwuletni chłopiec
został przyprowadzony do żłobka
w Ząbkach.

159
00:09:02,120 --> 00:09:05,719
Kilka godzin później znaleziono go
w oczku wodnym.

160
00:09:05,760 --> 00:09:10,079
Na terenie posesji,
na której działała placówka.

161
00:09:10,280 --> 00:09:14,119
Coś strasznego dla tych rodziców
i dla tych opiekunów.

162
00:09:14,160 --> 00:09:16,159
Dziecko już nie wróci.

163
00:09:16,200 --> 00:09:20,599
Funkcjonariusze
pojawili się na miejscu
po 5 minutach od zgłoszenia.

164
00:09:20,640 --> 00:09:23,519
Od opiekunek przejęli
reanimację dziecka.

165
00:09:23,560 --> 00:09:27,519
Czynności ratunkowe prowadzili też
ratownicy medyczni.

166
00:09:27,560 --> 00:09:31,279
Niestety po kilkudziesięciu minutach
prowadzonej reanimacji

167
00:09:31,320 --> 00:09:33,959
ratownicy również stwierdzili
zgon tego chłopczyka.

168
00:09:34,000 --> 00:09:37,479
Do tragedii doszło,
gdy rodzice odbierali dzieci
z placówki.

169
00:09:37,520 --> 00:09:40,999
Według wstępnych ustaleń
maluchy miały bawić się na zewnątrz,

170
00:09:41,040 --> 00:09:43,359
na terenie żłobka,
czekając na opiekunów.

171
00:09:43,400 --> 00:09:47,559
Śledztwo w sprawie śmierci chłopca
prowadzi Prokuratura Rejonowa
w Wołominie.

172
00:09:47,600 --> 00:09:51,479
Prokurator w trybie pilnym
zarządził przeprowadzenie
sekcji zwłok.

173
00:09:51,520 --> 00:09:55,719
Zostały zatrzymane 2 kobiety,
opiekunki z tego żłobka
i one nadal są zatrzymane.

174
00:09:55,760 --> 00:09:59,199
Trwają czynności procesowe.
Są przesłuchiwani świadkowie.

175
00:09:59,240 --> 00:10:03,319
Jest gromadzona dokumentacja
dotycząca funkcjonowania
tej placówki.

176
00:10:03,360 --> 00:10:05,919
Kobiety
nie zostały jeszcze przesłuchane.

177
00:10:05,960 --> 00:10:07,439
Były trzeźwe.

178
00:10:07,480 --> 00:10:11,279
Szacuje się, że w momencie tragedii
w żłobku mogło przebywać
ok. 20 dzieci.

179
00:10:11,320 --> 00:10:13,039
Mieszkańcy Ząbek są wstrząśnięci.

180
00:10:13,080 --> 00:10:17,119
Niewyobrażalna tragedia
dla wszystkich.

181
00:10:17,800 --> 00:10:26,639
Szczególnie dla rodziców, ale myślę,
że zarówno dla personelu żłobka,
jak i właścicieli posesji.

182
00:10:26,960 --> 00:10:28,639
Był kolega i zniknął.

183
00:10:28,680 --> 00:10:36,279
To, czego teraz dzieci potrzebują,
to spokojnego dorosłego,
który wyreguluje też ich rodziców.

184
00:10:36,680 --> 00:10:42,919
Rodzice zmarłego dziecka
oraz opiekunki ze żłobka
zostali objęci pomocą psychologiczną.

185
00:10:42,960 --> 00:10:45,919
Burmistrzyni Ząbek
zapowiedziała kontrole

186
00:10:46,120 --> 00:10:48,919
we wszystkich żłobkach
na terenie miasta.

187
00:10:48,960 --> 00:10:51,839
Pilną kontrolę w tej placówce
zarządziło też

188
00:10:51,880 --> 00:10:54,839
Ministerstwo Rodziny, Pracy
i Polityki Społecznej.

189
00:10:54,880 --> 00:10:59,199
Za każdym kolejnym faktem
w tej sprawie
stoi niewyobrażalny dramat rodziny.

190
00:10:59,240 --> 00:11:02,599
Śledczy szukają odpowiedzi
i odpowiedzialności,

191
00:11:02,640 --> 00:11:07,599
ale bliscy chłopca zostają ze stratą,
której nic już nie zmieni.

192
00:11:13,560 --> 00:11:18,039
Czerwone światło ze strony Senatu
dla prezydenckiej propozycji
referendum klimatycznego.

193
00:11:18,080 --> 00:11:21,919
Pałac komentuje,
że spodziewał się braku zgody
na zarządzenie referendum,

194
00:11:21,960 --> 00:11:26,919
ma plan "B" i Karol Nawrocki podejmie
kolejną próbę spytania Polaków
o zdanie w tej sprawie.

195
00:11:26,960 --> 00:11:29,599
Przy tej okazji warto zapytać
także o polityczne opinie.

196
00:11:29,640 --> 00:11:33,359
"Odrzucenie Zielonego Ładu
oznaczałoby ustawienie się
na marginesie"

197
00:11:33,400 --> 00:11:35,079
- to Jarosław Kaczyński
przed 5 laty

198
00:11:35,120 --> 00:11:38,079
i podobnych opinii w PiS-ie
było więcej.

199
00:11:40,240 --> 00:11:42,399
Tak w sieci Mateusz Morawiecki
zrelacjonował

200
00:11:42,440 --> 00:11:47,399
swoją obecność na proteście przeciwko
europejskiemu Zielonemu Ładowi.

201
00:11:47,440 --> 00:11:50,319
Kto nie skacze, ten za Tuskiem.

202
00:11:51,520 --> 00:11:55,519
Polityk PiS-u próbuje grać
węgierską nutą.

203
00:11:55,560 --> 00:11:59,799
Różnica tylko taka,
że jego występ stworzyła
sztuczna inteligencja.

204
00:11:59,840 --> 00:12:03,759
Ale jest też poważniejszy problem
- wiarygodności.

205
00:12:03,800 --> 00:12:08,159
Bo Morawiecki dziś kreuje się
na zagorzałego przeciwnika
Zielonego Ładu.

206
00:12:08,200 --> 00:12:11,119
Byliśmy przeciwko temu,
broniliśmy Polski przed Mercosurem,

207
00:12:11,160 --> 00:12:14,079
przed paktem migracyjnym,
przed Zielonym Ładem.

208
00:12:14,120 --> 00:12:16,559
Rządzący ostrzegają:
nie dajcie się na to nabrać.

209
00:12:16,600 --> 00:12:18,839
To ich komisarz zatwierdzał
Zielony Ład,

210
00:12:18,880 --> 00:12:21,399
to Mateusz Morawiecki
zatwierdzał Zielony Ład.

211
00:12:21,440 --> 00:12:23,759
Przeciwko któremu teraz protestują.

212
00:12:23,800 --> 00:12:26,439
To Robert Telus
z PiS-u na demonstracji.

213
00:12:26,480 --> 00:12:29,079
A to Robert Telus,
gdy PiS było u władzy.

214
00:12:29,120 --> 00:12:34,159
Niektórzy próbują nas straszyć
tym Zielonym Ładem,
że rolnictwo na tym straci.

215
00:12:34,200 --> 00:12:38,399
Ja uważam, że polski rolnik
na Zielonym Ładzie zyska,
a nie straci.

216
00:12:38,440 --> 00:12:42,599
Podobnego zdania był unijny komisarz
rolnictwa z nadania PiS-u.

217
00:12:42,640 --> 00:12:46,519
Zielony Ład to wielka szansa
dla rolnictwa w Polsce.

218
00:12:46,560 --> 00:12:51,159
Jarosław Kaczyński też
z niewielką dozą sceptycyzmu
zgadzał się na Zielony Ład.

219
00:12:51,200 --> 00:12:55,399
Ten plan jest po prostu czymś,
w czym warto uczestniczyć
nawet za pewną cenę.

220
00:12:55,440 --> 00:12:58,999
Warto uczestniczyć
nawet za pewną cenę.

221
00:12:59,040 --> 00:13:03,199
Na poziomie Komisji Europejskiej
zostaliśmy sami.

222
00:13:03,360 --> 00:13:06,719
Oni mówią, że nie mieli możliwości
tego zablokować.

223
00:13:06,760 --> 00:13:10,159
Nie wiedzieli, nie wiedzieli
biedaczki, jak to się robi.

224
00:13:10,200 --> 00:13:13,919
Proszę zobaczyć, jak teraz jest
sytuacja odwrotna,

225
00:13:13,960 --> 00:13:19,239
rządzi koalicja prodemokratyczna,
to jakoś dało się w czasie
odsunąć ETS.

226
00:13:19,440 --> 00:13:23,199
Oni nie potrafili budować większości
na forum europejskim?

227
00:13:23,240 --> 00:13:25,279
Panie redaktorze, to się
nazywa "nieumiałki".

228
00:13:25,320 --> 00:13:27,599
Na proteście pojawili się
też ludzie prezydenta.

229
00:13:27,640 --> 00:13:29,479
Szef jego gabinetu
dziękował uczestnikom.

230
00:13:29,520 --> 00:13:31,319
Walczycie z Zielonym Ładem.

231
00:13:31,360 --> 00:13:33,439
Prezydenta na demonstracji nie było,

232
00:13:33,480 --> 00:13:37,559
ale on też próbuje się przedstawiać
jako przeciwnik Zielonego Ładu.

233
00:13:37,760 --> 00:13:40,919
I nawet zaproponował referendum
z takim pytaniem:

234
00:13:49,480 --> 00:13:54,959
To pytanie nie może być
pytaniem referendalnym,
bo to jest pytanie z tezą.

235
00:13:55,000 --> 00:13:57,359
Komentuje marszałkini Senatu.

236
00:13:57,400 --> 00:14:01,559
Wczoraj późnym wieczorem Senat
pomysł referendum wyrzucił do kosza.

237
00:14:01,760 --> 00:14:05,279
Pan prezydent pewnie miał jakąś
nadzieję na pozytywny.

238
00:14:05,320 --> 00:14:07,319
Myślę, że gdyby wyłagodził
to pytanie

239
00:14:07,360 --> 00:14:09,199
albo byłoby bardziej obiektywne,
to byłoby prościej.

240
00:14:09,240 --> 00:14:10,799
Takie są moje podejrzenia.

241
00:14:10,840 --> 00:14:13,079
To już nie mnie oceniać.

242
00:14:13,120 --> 00:14:17,359
Senat niestety nie ma uprawnień
do modyfikowania treści tego pytania.

243
00:14:17,400 --> 00:14:20,759
To wszystko to tylko
polityczny teatr
- słyszymy od rządzących.

244
00:14:20,800 --> 00:14:23,359
Za referendum podnieśli rękę
politycy PiS-u.

245
00:14:23,400 --> 00:14:28,719
Z tej samej formacji,
która gdy była u władzy,
Zielonego Ładu nie zablokowała.

246
00:14:28,760 --> 00:14:31,959
Ci hipokryci są w stanie
zmienić narrację tylko po to,

247
00:14:32,000 --> 00:14:34,519
żeby na tym zbijać
swój kapitał polityczny,

248
00:14:34,560 --> 00:14:37,879
zapominając, jak bogate
są telewizyjne archiwa.

249
00:14:37,920 --> 00:14:40,559
Zielony Ład to wielka szansa.

250
00:14:40,600 --> 00:14:43,999
I jak długa bywa pamięć wyborców.

251
00:14:45,360 --> 00:14:49,519
Ponad 13 tysięcy - tyle dzieci
urodziło się w Polsce

252
00:14:49,720 --> 00:14:53,039
po uruchomieniu rządowego programu
refundacji in vitro.

253
00:14:53,080 --> 00:14:55,279
Dla posła PiS-u
Kazimierza Smolińskiego to liczby,

254
00:14:55,320 --> 00:14:56,799
które nie mają znaczenia,

255
00:14:56,840 --> 00:15:00,039
metoda jest sztuczna
i nie widzi potrzeby,
by polskie państwo ją wspierało.

256
00:15:00,080 --> 00:15:02,519
Milczenie bywa złotem,
ale bywa też za późno,

257
00:15:02,560 --> 00:15:05,359
a gdy opinia pada
od parlamentarzysty,
który współtworzy prawo,

258
00:15:05,400 --> 00:15:08,679
to przemilczeć kwestii
po prostu się nie da.

259
00:15:08,720 --> 00:15:11,159
Szczęśliwa polska rodzina?

260
00:15:11,200 --> 00:15:15,079
Zdaniem posła PiS
Kazimierza Smolińskiego tylko taka,

261
00:15:15,120 --> 00:15:19,159
gdzie jest mężczyzna, kobieta
i są dzieci narodzone
w sposób naturalny.

262
00:15:19,200 --> 00:15:23,119
Metoda leczenia niepłodności in vitro,
która dla wielu polskich par

263
00:15:23,160 --> 00:15:25,879
jest jedyną szansą
na posiadanie dziecka,

264
00:15:25,920 --> 00:15:29,159
to dla niego procedura,
gdzie występują tylko i wyłącznie
wady.

265
00:15:29,200 --> 00:15:33,439
Gdzie jest problem
z tymi zamrożonymi zarodkami,

266
00:15:33,640 --> 00:15:38,839
gdzie jest problem z ojcostwem,
problemy ze zdrowiem tych dzieci,
które się rodzą.

267
00:15:38,880 --> 00:15:43,239
Problemy, zaznaczmy to wyraźnie,
których nie potwierdza
współczesna wiedza medyczna.

268
00:15:43,280 --> 00:15:45,319
I doświadczenie rodziców.

269
00:15:45,360 --> 00:15:48,039
Mówienie o tym,
że to jest jakiś eksperyment,

270
00:15:48,080 --> 00:15:51,599
nie mówiąc już nawet o tym,
że jest to eksperyment
w jakiś sposób szkodliwy,

271
00:15:51,640 --> 00:15:53,799
jest totalną medyczną bzdurą.

272
00:15:53,840 --> 00:15:56,359
My doskonale wiemy,
kim są ojcowie naszych dzieci,

273
00:15:56,400 --> 00:15:59,119
kto jest tatą mojej córki,
mojego syna,

274
00:15:59,160 --> 00:16:03,399
to jest absolutnie jasne
i nie mamy z tym żadnego problemu.

275
00:16:03,440 --> 00:16:05,999
W kraju, który walczy
z kryzysem demograficznym

276
00:16:06,040 --> 00:16:09,199
i gdzie z niepłodnością
zmaga się co piąta para,

277
00:16:09,240 --> 00:16:11,159
poglądy posła PiS są zaskakujące.

278
00:16:11,200 --> 00:16:12,359
Ale spójne z linią partii.

279
00:16:12,400 --> 00:16:14,919
To nie jest metoda walki
z bezpłodnością.

280
00:16:14,960 --> 00:16:16,519
To jest produkcja człowieka.

281
00:16:16,560 --> 00:16:19,799
Gdy PiS objął władzę,
rękami ministra zdrowia
wstrzymał finansowanie programu.

282
00:16:19,840 --> 00:16:21,959
Sama metoda budzi wątpliwości etyczne,

283
00:16:22,000 --> 00:16:24,959
dlatego ja będę przeciwko
finansowaniu jej z budżetu państwa.

284
00:16:25,000 --> 00:16:27,919
Mówił o in vitro Przemysław Czarnek.

285
00:16:27,960 --> 00:16:33,079
W marcu tego roku już jako kandydat
PiS na przyszłego premiera
zdanie podtrzymał.

286
00:16:33,120 --> 00:16:36,079
"Pieniądze z budżetu
powinny być przeznaczane

287
00:16:36,120 --> 00:16:39,119
przede wszystkim
na kompleksowy program,
który wykreuje modę na dzieci.

288
00:16:39,160 --> 00:16:40,639
PiS promował naprotechnologię.

289
00:16:40,680 --> 00:16:41,719
Efekty były opłakane.

290
00:16:41,760 --> 00:16:43,639
Tylko 633 poczęcia w 4 lata.

291
00:16:43,680 --> 00:16:46,679
Poseł Smoliński powiedział głośno to,
co wszyscy pisowcy mają w głowach.

292
00:16:46,720 --> 00:16:48,239
A to jest ruina.

293
00:16:48,280 --> 00:16:56,239
Ruina empatii, ruina myślenia
o współczesności, zaściankowość
i anachronizm.

294
00:16:56,280 --> 00:17:00,839
Finansowany przez rząd program
w odróżnieniu do naprotechnologii
daje wymierne efekty.

295
00:17:00,880 --> 00:17:04,199
Na ten rok zabezpieczono
na niego w budżecie
600 milionów złotych.

296
00:17:04,240 --> 00:17:10,559
Ponad 13 tysięcy urodzonych dzieci,
48 tysięcy zakwalifikowanych par
do tego programu,

297
00:17:10,600 --> 00:17:13,559
a każde dziecko
to ogromne szczęście.

298
00:17:13,600 --> 00:17:16,959
Szczęście polskich rodzin,
choć może nie do końca takie,

299
00:17:17,000 --> 00:17:20,919
jakie na myśli miał
poseł Kazimierz Smoliński.

300
00:17:20,960 --> 00:17:25,479
"Budujemy nową architekturę
bezpieczeństwa w oparciu o Bałtyk"

301
00:17:25,520 --> 00:17:29,599
- zapowiada w Tallinie
polski minister obrony.

302
00:17:29,640 --> 00:17:32,679
A czas i miejsce mają tutaj znaczenie.

303
00:17:32,920 --> 00:17:37,519
Państwa bałtyckie stają się terenem
coraz śmielszych prowokacji Kremla,

304
00:17:37,560 --> 00:17:41,159
a ostatnie dni dostarczają aż nadto
przykładów, także z Estonii.

305
00:17:41,200 --> 00:17:44,199
Spotkanie ministra obrony
z załogą ORP Czernicki.

306
00:17:44,240 --> 00:17:47,559
Okręt patroluje morze Bałtyckie
w ramach misji NATO.

307
00:17:47,600 --> 00:17:49,559
Teraz zawinął do portu w Tallinie.

308
00:17:49,600 --> 00:17:53,079
Infrastruktura krytyczna
musi być zabezpieczona,

309
00:17:53,120 --> 00:17:58,439
szlaki komunikacyjne handlowe,
Bałtyk jest dla nas niezwykle ważny.

310
00:17:58,480 --> 00:18:01,119
Bo to niemal wewnętrzny akwen NATO
- z naciskiem na niemal.

311
00:18:01,160 --> 00:18:03,359
Jest jeszcze Rosja.

312
00:18:03,400 --> 00:18:05,479
Takie sąsiedztwo wiąże się
z zagrożeniem

313
00:18:05,520 --> 00:18:07,719
dla bezpieczeństwa Polski
i krajów Bałtyckich.

314
00:18:07,760 --> 00:18:08,999
Nie tylko na wodzie.

315
00:18:09,040 --> 00:18:11,519
Tak wyglądał wczorajszy poranek
na Litwie.

316
00:18:11,560 --> 00:18:14,959
Po alarmie powietrznym
mieszkańcy Wilna uciekli do schronów.

317
00:18:15,000 --> 00:18:18,759
Dziś dron wojskowy
naruszył przestrzeń powietrzną Łotwy
- kolejny raz w ostatnich dniach.

318
00:18:18,800 --> 00:18:21,119
Bezzałogowiec pojawił się też
nad Estonią.

319
00:18:21,160 --> 00:18:26,319
To najprawdopodobniej
drony ukraińskie, ale szef NATO
nie ma wątpliwości.

320
00:18:26,360 --> 00:18:30,799
Nie pojawiły się tam,
bo Ukraina chciała wysłać drona
na Łotwę, Litwę lub do Estonii.

321
00:18:30,840 --> 00:18:33,039
Są tam z powodu
lekkomyślnego, nielegalnego,

322
00:18:33,080 --> 00:18:36,599
zakrojonego na szeroką skalę
ataku Rosji w 2022 roku.

323
00:18:36,640 --> 00:18:38,999
Rosja teraz grozi krajom NATO,

324
00:18:39,040 --> 00:18:42,959
bo rzekomo mają udostępniać
ukraińskiej armii
swoją przestrzeń powietrzną.

325
00:18:43,000 --> 00:18:44,599
Nie ma czasu do stracenia.

326
00:18:44,800 --> 00:18:48,599
Stąd dziś w stolicy Estonii
słychać deklaracje współpracy.

327
00:18:48,640 --> 00:18:52,359
Polska wyśle swoje myśliwce
do estońskiej bazy lotniczej.

328
00:18:52,400 --> 00:18:55,679
Oba kraje mają razem wydać
część środków z programu SAFE.

329
00:18:55,720 --> 00:18:59,479
To m.in. zakup
takich polskich wyrzutni Piorun.

330
00:18:59,520 --> 00:19:04,359
Wysyłamy wiadomość nie tylko do Rosji,
ale też do naszych sojuszników,

331
00:19:04,400 --> 00:19:07,239
że traktujemy naszą obronność
bardzo poważnie.

332
00:19:07,280 --> 00:19:08,559
To kolejny dowód.

333
00:19:08,600 --> 00:19:11,999
Polska, Litwa, Łotwa i Estonia
przeznaczają na obronność

334
00:19:12,040 --> 00:19:15,399
największy odsetek PKB
spośród krajów NATO.

335
00:19:15,440 --> 00:19:17,399
Jest też jednak druga strona medalu.

336
00:19:17,640 --> 00:19:22,319
Dla Amerykanów to argument za tym,
żeby zredukować swoją obecność
w Europie.

337
00:19:22,360 --> 00:19:26,719
Pentagon przygotowuje nową strategię,
trwa oczekiwanie na jej kształt.

338
00:19:26,760 --> 00:19:30,599
Na to musimy poczekać
ok. 2 do 4 tygodni,

339
00:19:30,640 --> 00:19:35,879
tak jak informują nas planiści
z dowództwa sił amerykańskich
w Europie.

340
00:19:35,920 --> 00:19:38,959
Wcześniej, bo już dziś,
w szwedzkim Helsinborgu

341
00:19:39,000 --> 00:19:42,399
spotkają się ministrowie
spraw zagranicznych państw NATO.

342
00:19:42,440 --> 00:19:46,519
Wśród głównych tematów
dalsze zwiększanie wydatków
na obronność.

343
00:19:46,560 --> 00:19:51,799
Europa powinna wziąć również wojskowo
większą odpowiedzialność
za bezpieczeństwo na kontynencie.

344
00:19:51,840 --> 00:19:56,439
Ścisła współpraca krajów
basenu Morza Bałtyckiego to krok
w tym kierunku - oceniają eksperci.

345
00:19:56,480 --> 00:19:58,999
Polska i kraje bałtyckie
to jest jedność.

346
00:19:59,040 --> 00:20:02,919
Jeśli dorzucimy kraje nordyckie,
to mamy idealny format do obrony
przed Federacją Rosyjską,

347
00:20:02,960 --> 00:20:06,039
nie tylko na morzu Bałtyckim,
ale także na wschodniej flance NATO.

348
00:20:06,080 --> 00:20:09,999
Mamy wspólną świadomość tych zagrożeń,
mamy wspólne przekonanie
co do naszego strategicznego interesu,

349
00:20:10,040 --> 00:20:13,079
jakim jest powstrzymanie
Federacji Rosyjskiej.

350
00:20:13,120 --> 00:20:16,839
Odstraszać Rosję mają też
takie nowoczesne myśliwce F-35.

351
00:20:16,880 --> 00:20:21,799
Pierwsze maszyny
w barwach polskich sił powietrznych
mają dotrzeć do bazy w Łasku

352
00:20:21,840 --> 00:20:24,719
w ciągu kilkudziesięciu godzin.

353
00:20:27,760 --> 00:20:31,359
4 konkurencje i ponad 40 drużyn
reprezentujących 5 krajów,
wśród nich Polacy.

354
00:20:31,400 --> 00:20:35,399
Na wschodzie Francji odbyły się
pierwsze międzynarodowe
zawody dronów wojskowych.

355
00:20:35,600 --> 00:20:38,199
Zadania dla żołnierzy to m.in.
naprowadzanie w złożonym środowisku,

356
00:20:38,240 --> 00:20:41,759
tor przeszkód,
czy ataki na ruchome cele.

357
00:20:42,680 --> 00:20:47,639
W mgnieniu oka pokonują przeszkody
i trafiają prosto do celu.

358
00:20:47,800 --> 00:20:52,439
Piloci dronów wojskowych
muszą wykazać się refleksem
i opanowaniem.

359
00:20:52,480 --> 00:20:57,799
Pilot nie ma żadnych wspomagaczy
w postaci stabilizacji czy GPS

360
00:20:57,840 --> 00:21:01,159
i tak dalej wszystko zależy
od umiejętności pilota.

361
00:21:01,200 --> 00:21:04,679
Bo chodzi o nowoczesne drony FPV:
operator na żywo steruje dronem,

362
00:21:04,720 --> 00:21:07,159
obserwując obraz z kamery
na swoich okularach.

363
00:21:07,200 --> 00:21:11,799
Ekipy,
tak jak w wyścigach samochodowych,
złożone są z 2 osób,

364
00:21:11,840 --> 00:21:16,479
jeden żołnierz nakierowuje,
a drugi steruje maszyną.

365
00:21:16,680 --> 00:21:21,159
Niektóre przeszkody można przelecieć
bez żadnego problemu,

366
00:21:21,200 --> 00:21:25,279
a przez niektóre "spotter"
musi wskazać pilotowi,

367
00:21:25,320 --> 00:21:29,039
którą drogę ma wybrać,
np. przelot przez budynek.

368
00:21:29,080 --> 00:21:34,799
Polska ekipa była jedną z blisko 50,
które wzięły udział w pierwszych
takich w Europie

369
00:21:34,840 --> 00:21:37,959
międzynarodowych
zawodach dronów wojskowych.

370
00:21:38,000 --> 00:21:41,879
Do Francji przyjechali piloci
z 9 krajów NATO.

371
00:21:41,920 --> 00:21:45,919
Konkurencje mają symulować
prawdziwe sytuacje z pola bitwy.

372
00:21:45,960 --> 00:21:49,119
To lot manewrowy w
zamkniętym pomieszczeniu,

373
00:21:49,160 --> 00:21:54,159
lot z uderzeniem w cel,
tor przeszkód
i wreszcie uderzenie w cel ruchomy.

374
00:21:54,200 --> 00:21:59,479
Żołnierze muszą uderzyć w balon
znajdujący się z tyłu
poruszającego się samochodu.

375
00:21:59,520 --> 00:22:03,879
Chodzi o to, by uderzyć
w najbardziej wrażliwy cel obiektu.

376
00:22:03,920 --> 00:22:08,599
I to wszystko z prędkością
nawet 200 km/h.

377
00:22:08,640 --> 00:22:11,239
W tych zawodach
liczą się ułamki sekund.

378
00:22:11,280 --> 00:22:14,239
Najlepsi byli Francuzi,
przed Brytyjczykami.

379
00:22:14,280 --> 00:22:16,719
Polacy
uplasowali się w połowie stawki.

380
00:22:16,760 --> 00:22:21,959
Ale chodziło przede wszystkim o to,
by wspólnie rozwijać zdolności
techniczne i taktyczne sojuszników.

381
00:22:22,000 --> 00:22:27,279
Europejskie drony są coraz szybsze,
coraz bardziej precyzyjne
i przede wszystkim coraz tańsze.

382
00:22:27,320 --> 00:22:32,879
Ten np. kosztuje tylko 500 euro,
a jest w stanie zniszczyć
całkiem duży czołg.

383
00:22:32,920 --> 00:22:40,839
Wojsko poprosiło nas,
by szybko produkować drony
w celach operacyjnych,

384
00:22:40,880 --> 00:22:43,199
teraz produkujemy
150 takich dronów dziennie.

385
00:22:43,240 --> 00:22:46,759
To dalej dużo mniej niż Rosja,
ale Europa chce nadrabiać zaległości.

386
00:22:46,800 --> 00:22:48,559
Własne drony produkuje już Polska.

387
00:22:48,600 --> 00:22:52,359
Francja zamówiła w tym roku
15 tys. sztuk dronów.

388
00:22:52,400 --> 00:22:55,719
Dzisiaj zarówno
po stronie ukraińskiej,
jak i rosyjskiej,

389
00:22:55,760 --> 00:22:57,439
latają miliony dronów.

390
00:22:57,480 --> 00:23:00,399
Jesteśmy w momencie
naprawdę wielkiej rewolucji.

391
00:23:00,440 --> 00:23:04,839
Porównywalnej według żołnierzy
z wynalezieniem czołgów.

392
00:23:04,880 --> 00:23:08,599
Dlatego szkolenie pilotów,
którzy te maszyny
są w stanie okiełznać,

393
00:23:08,640 --> 00:23:13,279
jest dziś podstawą
naszego wspólnego bezpieczeństwa.

394
00:23:16,680 --> 00:23:20,479
Zawsze łączyła, nie dzieliła,
kochała życie, lubiła ludzi,
była radosna i przyjacielska.

395
00:23:20,520 --> 00:23:22,399
Stanisława Celińska.

396
00:23:22,440 --> 00:23:28,319
Dziś bliscy i przyjaciele pożegnali ją
w Kościele Środowisk Twórczych
na Placu Teatralnym w Warszawie.

397
00:23:28,360 --> 00:23:33,519
Była nie tylko
wybitną aktorką i pieśniarką,
ale też pięknym człowiekiem.

398
00:23:33,560 --> 00:23:39,599
Dzięki Stanisławie nasza doczesność
była lepsza, mądrzejsza, piękniejsza,

399
00:23:39,800 --> 00:23:45,159
bardziej szalona, dowcipniejsza,
bardziej refleksyjna.

400
00:23:45,200 --> 00:23:49,439
Wiele osób mówi,
że Stanisława dała im moc,
dawała motywację do działania i siłę.

401
00:23:49,480 --> 00:23:50,679
Była Kimś.

402
00:23:50,720 --> 00:23:53,959
Człowiek
chciał przy niej być też jakiś,

403
00:23:54,000 --> 00:23:59,559
chciał pokonywać swoje trudności,
słabości, chciał powstawać z upadków.

404
00:24:11,560 --> 00:24:15,199
Dla miast to wyjątkowo
cenni lokatorzy,

405
00:24:15,240 --> 00:24:18,199
bo mają ważne zadanie do wykonania.

406
00:24:18,240 --> 00:24:21,039
Sokoły wędrowne regulują
populację ptaków,

407
00:24:21,080 --> 00:24:24,959
dzięki czemu utrzymują pożądaną
w miejskim ekosystemie równowagę.

408
00:24:25,000 --> 00:24:27,479
Dlatego samorządy dbają
o cennych mieszkańców,

409
00:24:27,520 --> 00:24:30,679
a żeby mieć ich pod kontrolą,
ornitolodzy obrączkują pisklęta.

410
00:24:30,720 --> 00:24:33,879
I to wielkie wydarzenie
miało miejsce dziś w stolicy.

411
00:24:33,920 --> 00:24:38,959
Ci mieszkańcy ostatniego piętra
Pałacu Kultury nie spodziewali się
dzisiaj odwiedzin.

412
00:24:39,000 --> 00:24:43,799
Ale przyszedł czas na to,
by te dwa pisklęta sokoła wędrownego

413
00:24:43,840 --> 00:24:47,039
opuściły na chwilę swoje lokum.

414
00:24:47,080 --> 00:24:52,359
Ornitolodzy ze stowarzyszenia "Sokół"
mogą dzięki temu mogą przyjrzeć się

415
00:24:52,400 --> 00:24:56,439
tym ważącym niecały kilogram samcom
i przy okazji zbadać zawartość
ich gniazda.

416
00:24:56,480 --> 00:24:59,879
Wyciągnęliśmy dwa jaja,
łącznie jaj było w gnieździe cztery,

417
00:24:59,920 --> 00:25:04,279
z dwóch jaj nie wykluły się pisklęta,
z dwóch jaj się wykluły,

418
00:25:04,320 --> 00:25:08,399
jaja zabraliśmy po to,
by zbadać, czy były zalężone.

419
00:25:08,440 --> 00:25:13,519
Głównym celem tej operacji
jest zaobrączkowanie piskląt
sokoła wędrownego.

420
00:25:13,560 --> 00:25:19,439
Teraz ci młodzi rezydenci
symbolu stolicy są już zarejestrowani.

421
00:25:20,720 --> 00:25:28,159
Obrączki ornitologiczne
to rodzaj ptasiego dowodu osobistego
i ich zakładanie ma konkretny cel.

422
00:25:28,200 --> 00:25:31,879
Jak założą gdzieś gniazdo
i odczytamy obrączki,

423
00:25:32,080 --> 00:25:36,519
wiemy, skąd takie ptaki pochodziły,
tak że większość par lęgowych,

424
00:25:36,560 --> 00:25:39,399
jakie w Polsce mamy,
to znamy ich pochodzenie.

425
00:25:39,440 --> 00:25:41,999
Termin obrączkowania
nie jest przypadkowy.

426
00:25:42,040 --> 00:25:45,159
Teraz, gdy trwa okres lęgowy
sokoła wędrownego,

427
00:25:45,200 --> 00:25:48,319
ornitologom łatwiej złapać
i oznaczyć ptaki,

428
00:25:48,360 --> 00:25:52,679
choć sama operacja i tak
jest skomplikowana ze względu
na wysokości,

429
00:25:52,720 --> 00:25:57,319
na jakich ci ptasi drapieżnicy
zakładają gniazda.

430
00:25:58,560 --> 00:26:03,319
Na przykład tutaj, na kominie
stołecznej elektrociepłowni
na Żeraniu,

431
00:26:03,360 --> 00:26:08,879
by dokonać obrączkowania,
potrzebna była pomoc
przemysłowego alpinisty.

432
00:26:08,920 --> 00:26:14,039
Trzeba je zabierać ostrożnie,
zgodnie ze wszystkimi procedurami.

433
00:26:14,080 --> 00:26:18,319
Są to czterotygodniowe pisklęta,
one będą lotne za mniej więcej
dwa tygodnie

434
00:26:18,360 --> 00:26:23,199
i będzie można obserwować
pierwsze loty.

435
00:26:23,240 --> 00:26:25,039
Warszawskie kominy kojarzą się
z zupełnie czymś innym,

436
00:26:25,080 --> 00:26:27,479
a tu jest dobry przykład tego,
że taka wysokościowa konstrukcja

437
00:26:27,520 --> 00:26:31,319
służy też do obrony przyrody
i do zachowania gatunku,
jakim są sokoły wędrowne.

438
00:26:31,360 --> 00:26:35,719
To ważna misja ze względu na to,
że to jeden z najrzadszych
gatunków ptaków w Polsce.

439
00:26:35,760 --> 00:26:38,879
Kiedyś szeroko występujące
w całym kraju,

440
00:26:38,920 --> 00:26:41,799
niemal wyginęły w połowie XX wieku.

441
00:26:41,840 --> 00:26:47,159
Przyczyną było zatrucie środowiska
przez stosowanie w rolnictwie

442
00:26:47,200 --> 00:26:51,039
silnie chemicznych środków,
takich jak DDT.

443
00:26:51,080 --> 00:26:55,079
Teraz próbujemy odtworzyć
ten piękny gatunek.

444
00:26:58,960 --> 00:27:01,599
Gościem Justyny Dobrosz-Oracz
w Pytaniu Dnia

445
00:27:01,640 --> 00:27:05,799
jest sędzia Dariusz Zawistowski,
członek nowo wybranej
Krajowej Rady Sądownictwa.

446
00:27:05,840 --> 00:27:07,999
Dziękuję i do zobaczenia.

447
00:27:08,200 --> 00:27:08,359