-- Dobry wieczór, 19:30 zaczynamy od przerażającego wypadku w Nowym Sączu. Jedno auto zatrzymuje się przed pasami, drugie pędzi z dużą prędkością. Na pasach mężczyzna z psem na smyczy. Nie ma żadnych szans. Ginie. 21-letni kierowca został zatrzymany. Sobota, na polskich drogach była czarna. Zginęło 15 osób. Choć statystycznie wypadków jest mniej, to żaden z nich nie powinien się wydarzyć. Szymon Szulczyński. -- Ostrzegamy: to nagranie jest wyjątkowo drastyczne, dlatego nie pokażemy go w całości. Kierowca nawet nie próbuje hamować. Pieszy nie ma żadnych szans. -- Do tragedii doszło w Nowym Sączu. Na nagraniu widać, jak 51-latek z psem prawidłowo przechodzi przez przejście dla pieszych. Jedno auto ustępuje, drugie pędzi. Chwilę później z ogromną siłą uderza w mężczyznę. -- Ewidentnie wina kierowcy. Zdecydowanie przekroczył prędkość. -- Przychodzimy regularnie przez tę jezdnię, i za każdym razem jest niebezpiecznie. -- Sprawcą młody kierowca, nie uciekł. Starał się pomóc. Niestety pieszy zginął na miejscu. -- 21-latek kierowca Volkswagena został zatrzymany decyzją prokuratury. Był trzeźwy podczas zdarzenia, natomiast pobrano mu krew do dalszych badań. -- Pod lupą śledczych również prędkość, z jaką poruszał się kierowca. Wiadomo, że w tym miejscu dozwolone jest 60 km/h. -- Jeżeli ktoś tego nie zobaczy, to nie uwierzy, co się dzieje z człowiekiem, który jest potrącony przez samochód jadący z potworną prędkością. -- Człowiek bezwładnie -- , poleciał w powietrze, kilka metrów. -- Ale podobnych tragedii w ten weekend było więcej. Sobota okazała się najtragiczniejszym dniem w tym roku. Tylko wczoraj doszło do blisko 100 wypadków: zginęło 15 osób, a prawie 100 zostało rannych. Najwięcej ofiar było w województwach podlaskim, kujawsko-pomorskim, lubelskim i małopolskim. -- 15 osób to jest tak naprawdę trzykrotna średnia dobowa wypadków ze skutkiem śmiertelnym, które mają miejsce. -- Do podobnych tragedii dochodzi niemal każdego dnia. To Żywiec 4 dni temu, kierowca z impetem wjechał w przejście dla pieszych, zginęła 64-letnia kobieta, 3 osoby trafiły do szpitala. -- Bardzo dużo wypadków. I to teraz coraz takich chyba bardziej tragicznych. -- Chociaż ostatnie dni to wyjątkowo dobre warunki na drogach, to właśnie one mogą dawać złudne poczucie bezpieczeństwa. -- Słońce, które zachodzi teraz dużo wcześniej, jest na linii naszego wzroku, kiedy kierujemy pojazdem. Oślepia nas. -- Chociaż liczba wypadków spada, to niemal codziennie na polskich drogach giną piesi. W pierwszej połowie tego roku zginęło 125 osób. Dla porównania: rok temu w tym samym czasie 140 pieszych. -- My mamy te pierwszeństwa na przejściu dla pieszych, na oznakowanym przejściu dla pieszych, ale musimy zachować szczególną ostrożność. Musimy obserwować otoczenie drogi. -- Bo chodzi o to, by bezpiecznie wrócić do domu. Szymon Szulczyński, 19:30. -- Ceny paliw zeszły niżej. Prezydent podpisał ustawę dotyczącą nadmiarowych zysków koncernów paliwowych. Płacimy mniej, ale politycy, jak to mają w zwyczaju, krytykują. Bo dla jednych obniżka powinna być natychmiastowa i wprowadzona bez ustawy, dla drugich decyzja prezydenta jest spóźniona, bo podpis powinien być złożony, gdy ustawa trafiła na biurko pierwszy raz. Na szczęście teraz dystrybutory pokazują swoje. Arkadiusz Pogłód. -- Sądy 40 różnicy, no to jest kolosalna różnica. -- Drugi dzień tańszego tankowania. A mógł być drugi miesiąc, bo zdaniem rządzących ta decyzja prezydenta... -- Podpisałem ustawę dotyczącą nadmiarowych zysków koncernów paliwowych. -- Powinna zapaść, gdy na jego biurko ustawa trafiła po raz pierwszy. -- Pan prezydent tak naprawdę już w lipcu stanął przed jasnym wyborem: albo polskie rodziny, albo koncerny paliwowe. I postanowił wtedy stanąć po stronie koncernów paliwowych. -- Każdy dzień bez programu CPN to dla kierowców odczuwalny wydatek. -- Ponad 25 km mam każdego dnia w jedną stronę dojeżdżania i na benzynę wydaję dużą część swoich zarobków. -- W tym przypadku w portfelu mogło zostać ponad 300 zł, gdyby prezydent pod koniec lipca podpisał ustawę, która uruchamia finansowanie programu CPN. -- To jest realny koszt dla przeciętnego gospodarstwa domowego, ale także dla gospodarstwa rolniczych. -- Dla opozycji prezydenta ustawa to szantaż, choć Karol Nawrocki mówił, że przepisy są niezgodne z konstytucją, to w końcu uległ i podpisał. -- Wątpliwość dotycząca łamania polskiego prawa i konstytucji związana z działaniem prawa wstecz nie ustała. -- Ale prędko nie zostanie rozwiana. Prezydent obie ustawy skierował do sparaliżowanego i zabetonowanego przez PiS Trybunału Konstytucyjnego. -- Jeśli to zgromadzenie prowadzone przez Pana Święczkowskiego można tak nazywać w ogóle? -- Prezydent wybrał sobie ten spór z rządem, jeśli chodzi o kwestie paliw, zupełnie niepotrzebnie. Na końcu go przegrał. -- Do porażki się jednak nie przyznaje. -- Nawet dziś wszyscy widzimy, że ustawa nie była potrzebna do obniżenia cen paliw. Bo ustawa ma obowiązywać od 1 listopada, a rząd obniżył już cenę paliwa na stacjach benzynowych. -- No a wiadomo, że wejdzie w życie, w związku z tym te pieniądze nie są znaczone. Wiemy, że te pieniądze przyjdą z tego podatku, wiemy, ile to będzie. -- Odpowiadają rządzący i dodają: bez tych pieniędzy budżet nie udźwignąłby trzeciej odsłony programu CPN. To półtora miliarda złotych miesięcznie. Karola Nawrockiego to nie przekonuje, bo, jak mówił w orędziu. -- To rząd ponosi odpowiedzialność za utrzymywane miesiącami wysokie ceny paliw. -- Mnie poraziła, powiem szczerze, hipokryzja tego pseudoorędzia. -- Bo prezydent w uzasadnieniu do swojego projektu ustawy o paliwach przyznaje, że za drożyznę odpowiadają czynniki geopolityczne, czyli wojna na Bliskim Wschodzie. -- Pokazał, że jest takim uwikłanym w partyjne gierki człowiekiem, który być może kiedyś w prawdziwym prezydentem zostanie. Na dzisiaj to jest jakimś graczem politycznym w mojej ocenie miernej jakości. -- Polityczna kapitulacja. Pana prezydenta w tej sprawie akurat może nas wszystkich ucieszyć, przede wszystkim ucieszy kierowców. -- Na kierowcach próbują żerować oszuści. W sieci pojawiły się takie grafiki i odnośniki do fałszywych stron, choć logo firm jest prawdziwe. Przestępcy mamiąc wizją rabatów na paliwo, chcą wyłudzić nasze dane, żeby wyczyścić konto. Informacje o promocjach trzeba szukać w oficjalnych komunikatach firm paliwowych. Arkadiusz Pogłód, 19:30. -- To już ostatnia prosta przed drugą turą wyborów na prezydenta Krakowa. Stolica Małopolski staje się języczkiem u wagi polityków. Bo w mieście ścierali się przedstawiciele różnych opcji, a ostatecznie krakowianie wybiorą pomiędzy Moniką Piątkowską, popieraną przez KO, i PSL, a Łukaszem Gibałą, przedstawiającym się jako kandydat niezależny. O ważnym wyborze krakowian Daniel Chaliński. -- Legenda o smoku wawelskim od wieków przypomina krakowianom, że nawet z największym zagrożeniem można sobie poradzić pomysłem. Pytanie, który z kandydatów na prezydenta miasta ma lepszy pomysł, aby przekonać mieszkańców. W wyborczej dogrywce Łukasz Gibała, który w wyborach startuje po raz czwarty, i Monika Piątkowska, kandydatka KO i PSL, zdobyła w pierwszej turze niemal 6,5% głosów mniej. -- Ta kampania jest o tym, jak rozwiązać najważniejsze problemy Krakowa, takie jak gigantyczne zadłużenie naszego miasta, jak nadmierna turystyfikacja. -- Mam wrażenie, że nie jest ona o Krakowie. Jest ona o próbie brutalnej próbie przejęcia naszego miasta. -- O palące problemy. Pytamy mieszkańców. -- Brak parkingów. -- To zwracam uwagę. No i ta deweloperka, która jest w stanie każdy skwarek ziemi zabudować. -- Zmienić. Szczególnie, znaczy... -- Ceny mieszkań. -- Bo średnia cena za metr kwadratowy w stolicy Małopolski przebiła nawet średnie stawki w stolicy. Porównań z Warszawą jest więcej. Bilet 30-minutowy w Krakowie kosztuje 6 zł. Godzinny 8, a dla porównania w Warszawie 75-minutowy 4,40. -- Kraków ma najdroższe bilety komunikacji miejskiej w całym kraju. -- Ceny uderzają po kieszeni szczególnie młodych. -- Uważam, że te podwyżki cen są fatalne. Dla nas jako mieszkańców. -- Odwołany w referendum prezydent Aleksandr Miszalski krytykowany był za likwidację 20-minutowego biletu. Teraz kandydaci zapowiadają jego przywrócenie, a w ich programach znalazło się także ograniczenie strefy czystego transportu. -- Legendarna strefa czystego transportu. To można by powiedzieć, był taki Rubikon, który prezydent Miszalski przekroczył ku swojej zgubie. -- W tej sprawie Łukasz Gibała proponuje referendum. Chce też audytu w urzędzie miasta, cięcia wydatków na promocję, mówi nie patodeweloperce i proponuje rozbudowanie linii tramwajowych. Senator Monika Piątkowska chce zbudować metro, wprowadzić opłatę turystyczną i zbudować fabrykę sztucznej inteligencji. -- Na kogo pani odda głos? -- Na tego, kogo lubię. -- Tak jest. Ale... -- I podoba mi się w ogóle. -- Ale ja lubię panią. To chyba na panią. Tak. -- A ja wolę pana. No i co teraz? -- No właśnie. -- Małżeństwem jesteśmy. -- W ostatnim sondażu wygrywa Gibała, ale wspólna kandydatka KO i PSL ma się o co bić. Bo ponad 50% wciąż jest niezdecydowanych. -- Ja chcę przekonywać, panie redaktorze, rzetelną rozmową, spotkaniami z mieszkańcami. -- Gibała i Piątkowska liczyli na poparcie kandydatów z pierwszej tury. Oficjalnie nikt jednak tego nie zrobił. Kandydatka KO i PSL ma silne wsparcie z rządu, w tym tygodniu do Krakowa przyjechali. -- Tylko do Krakowa bardzo chcieli. -- Minister sportu. -- 30 milionów złotych dzisiaj. -- Kraków zyskuje dzi -- ęki tej wizycie? -- Wicepremier i szef dyplomacji. Radosław Sikorski nawiązał do przegranego przez Łukasza Gibałę procesu wyborczego. -- Jak macie do wyboru kogoś, o kim sąd już stwierdził, że jest kłamcą lub mitomanem, to ja proponuję głosować na osobę sprawdzoną. -- Poszło o tę wypowiedź kandydata. -- Zgłosiło się do mnie już sześcioro radnych koalicji, którzy twierdzą, że są otwarci na rozmowy i że jeśli wygram wybory, to są gdzieś tam otwarci na jakąś współpracę. -- Sąd uznał, że wypowiedź nie była prawdziwa i nakazał opublikować sprostowanie. -- Postanowiłem tych nazwisk nie ujawniać. -- W przypadku wygranej Łukasza Gibały jego rządzenie miastem może okazać się trudne, bo większość w radzie miasta mają radni KO i Nowej Lewicy. Na kogo postawi Kraków? Dowiemy się za tydzień w niedzielę. -- Ze stolicy Małopolski Daniel Chaliński, 19:30. -- Oglądają państwo 19:30. Wśród najważniejszych informacji jeszcze: policjantka zaprasza Sławomira Mentzena na testy sprawnościowe, a później końska pasja i pytania o jej koszt. -- Konie w rezydencjach prezydenckich są od początku lat Nie trzeba wcale za to płacić z pieniędzy publicznych i nie trzeba trzymać koni w kancelarii. -- Gdy się pan prezydent chce jeździć konno i utrzymywać stajnie, no to zarabia i powinien za to płacić z własnej kieszeni. -- Kpił z kobiet w policyjnych mundurach i dostał odpowiedź od kobiety. Była policjantka Sylwia Szary rzuca wyzwanie liderowi Konfederacji Sławomirowi Mentzenowi, a za nią idą inne kobiety i zapraszają do wspólnego wykonania testów sprawnościowych, które bez względu na płeć przechodzi każda osoba chcąca założyć mundur policjanta. Czy polityk okaże się silny nie tylko w necie, a na hałas? Sylwia Szary jest emerytowaną policjantką, pracowała 22 lata i to ona rzuciła wyzwanie liderowi Konfederacji. Czuje się w obowiązku stanąć po stronie młodych kobiet, które tę służbę dopiero zaczynają. Powodem to nagranie Sławomira Mentzena, w którym drwi z młodych policjantek. Do dolnośląskiej policji trafiło ponad 150 nowych policjantów. Od razu czuję się bezpieczniej. Gruzińskie gangi, weterani ukraińscy prosto z frontu już drżą ze strachu zorganizowana przestępczość po czymś takim się nie podniesie. Poseł Konfederacji pokazał tylko kobiety, choć więcej przyjęto mężczyzn, ale i tak wszyscy na równi przechodzą te same testy. -- Testy sprawnościowe dla kobiet i mężczyzn w polskiej policji od 2025 roku są takie same. I to wtedy, kiedy tak naprawdę była duża liczba wakatów i brakowało ludzi w policji, to kobiety się zaangażowały i postanowiły zasilić tę formację. -- I to kobieta zaprasza Sławomira Mentzena na test sprawnościowy. Ten zakłada rzut 3-kilogramową piłką lekarską na minimum 4,5 metra. 14 siadów z leżenia na plecach w 30 sekund, bieg ze zmianą kierunku w minimum 33 sekundy i bieg z omijaniem stojaków w 90 sekund. -- Liczę na wsparcie pierwszej damy, która jest kobietą mundurową, posłanek, które również były w mundurze, wszystkich emerytowanych funkcjonariuszek, jak i obecnych. I mam nadzieję, że wszystkie staniemy w tym challenge'u z posłem Mentzenem. -- Marta Nawrocka zanim została pierwszą damą była funkcjonariuszką służby celnej i Krajowej Administracji Skarbowej. -- Żadnych funkcjonariuszy, ani kobiet, ani mężczyzn, nikt nie powinien obrażać. Natomiast nie ma co twierdzić, że kobieta to jest to samo co mężczyzna. -- Gotowa zmierzyć się w teście sprawnościowym ze Sławomirem Mentzenem jest była policjantka, a dziś posłanka PSL Magdalena Sroka. -- 15 lat. Nosiłam z dumą mundur polskiej policji. I nie pozwolę obrażać kobiet w mundurze. -- Trzymam kciuki za odwagę pana posła Mentzena. Skoro był tak odważny na Twitterze, to żeby przyjął to wyzwanie. -- Sławomir Mentzen na razie nie odpowiedział. -- Pytanie jest nie, czy Sławomir Mentzen podniesie rękawice, tylko czy się podniesie na drążku. -- Czy jego słowa były na miejscu? -- Ja bym nie sformułowała takiej wypowiedzi. -- A czy podniesie rękawice? -- To pytanie do pana posła. -- Jednocześnie europosłanka Konfederacji tak tłumaczy Sławomira Mentzena. -- Kobiety są bardzo dobrymi funkcjonariuszkami, natomiast nie ma co zaprzeczać różnicom fizycznym między kobietami i mężczyznami. I zadania, które powinny być w ramach obowiązków służbowych przydzielanych kobietom, powinny odpowiadać ich sile fizycznej. -- Najlepszym przykładem jest inny kolega z Konfederacji, który został położony na glebę właśnie przez policjantkę. Mówię o Wiplerze na Mazowieckiej, więc ja nie jestem tego zdania. Apeluję do wszystkich z Konfederacji: nie zaczynajcie z policjantkami. -- Te nagranie Mentzena o policjantkach tym zdjęciem ze strzelnicy odpowiada wiceministra obrony, a to Ewa Zajączkowska. Do niedawna w Nowej Nadziei Mentzena, dziś tworzy własny ruch. Apeluje do kobiet, by realizowały marzenia i nie dały sobie wmówić, że nie nadają się do czegoś. -- Po prostu przeprosić te policjantki. -- Odpis: wsparcia Sławomir Mentzen też nie dostanie. -- Dla mnie kobiety w polskim mundurze to nie jest coś, co wynika z jakiejś feministycznej ideologii, tylko z polskiej tradycji narodowej. Polskie kobiety zawsze służyły polskiemu społeczeństwu, również zbrojnie. -- Kobiety są w policji od ponad 100 lat. Obecnie w jej szeregach służy 20% pań. Anna Hałas, 19:30. -- Broni decyzji Adolfa Hitlera w sprawie napaści na Polskę w 39. roku i twierdzi, że obrona Polski przed nazistami przez Wielką Brytanię była błędem. Amerykański publicysta Tucker Carlson szokujące nieprawdziwe tezy głosił podczas wywiadu z brytyjskim politykiem. Amerykanin szerzy prorosyjską dezinformację w mediach społecznościowych. O echu haniebnych słów Wojciech Tymiński. -- U boku Donalda Trumpa. -- Surprise attack. -- Na Kremlu z Władimirem Putinem. Tucker Carlson, gwiazda ruchu MAGA, od lat budzi kontrowersje. Tym razem broniąc decyzji Adolfa Hitlera, o napaści na Polskę. Twierdzenie, jakoby Hitler tak po prostu, bez powodu, wkroczył do Polski, jest kłamstwem. Wszyscy w nie wierzą, bo nic nie wiedzą o faktach. Prawda jest taka, że Niemcom odebrano znaczne obszary, w tym część Prus, i przekazano je innemu państwu. To rozwścieczyło Niemców. Jego rozmówca, były brytyjski minister Jacob Rees Mock, nie krył zdumienia. Jestem bardzo zaskoczony, że ocierasz się o obronę Hitlera. Z prawdą to nie ma nic wspólnego. To był obszar, który był obszarem zaborów i a nie niemieckim. To jest przyjmowanie optyki agresora i zaborcy. -- Fakty są niepodważalne. W roku 39. to Niemcy napadły na Polskę, a nie Polska sprowokowała Niemcy. Kilkanaście dni później to Związek Radziecki napadł na Polskę, a nie Polska napadła na Związek Radziecki. -- Fałszywą narrację, którą dziś powtarza Carlson, dwa lata temu przedstawiał mu sam Putin. -- Ponieważ Polacy nie oddali korytarza gdańskiego, doigrali się i zmusili Hitlera do rozpoczęcia II wojny światowej. To właśnie od Polski rozpoczęła się wojna pierwszego września 1939 roku. Oczami Putina Carlson patrzy nie tylko na historię. W rozmowie z Brytyjczykiem przekonuje wręcz, że wspierając dziś Ukrainę, to Zachód sam daje Rosji powody do wrogości. Z rosyjskiej perspektywy pomagacie finansować wojnę przeciwko Rosji, a zatem jesteście uczestnikiem tej wojny. Rosjanie w ten sam sposób patrzą na USA, Niemcy i NATO. To jest uprawniony punkt widzenia. Naprawdę nie potrafi pan tego dostrzec? -- To wydaje się, że to jest lekcja historii rodem z Kremla. -- Zauważa amerykanistka Magdalena Górnicka-Partyka. -- Głos Tuckera Carlsona jest bardzo silny w ruchu MAGA. On jest jednym z najważniejszych ideologów określającym to, w co wierzy amerykańska prawica. -- Bo choć Carlson dziś nie jest blisko Trumpa, wciąż ma ogromny wpływ na jego polityczne zaplecze. I dociera do milionów. Na platformie X obserwuje go 18 milionów osób, na YouTube jego nagrania odtworzono już ponad miliard 700 milionów razy. -- Niestety to dość częste, że niektórzy opinion liderzy amerykańscy wsłuchują się w narrację ewidentnie naszych przeciwników, a nie nasze narracje. A my jesteśmy sojusznikami Stanów Zjednoczonych. -- Wojna informacyjna jest w tej chwili prowadzona przez Rosję długo, skutecznie i naszym zadaniem jest wygranie tej wojny informacyjnej. -- Bo dziś kremlowska narracja nie musi płynąć z Moskwy. Wystarczy, że powtórzy ją ktoś, kogo słuchają miliony. Wojciech Tymiński, -- Na nielegalny hazard Polacy wydają miliardy złotych. Chociaż zjawisko jest zwalczane przez wszystkie dostępne instrumenty prawne, to łamanie przepisów jest nagminne. Kto za tym stoi? Gdzie trafiają pieniądze z nielegalnych gier? Jaką rolę w promowaniu hazardu mogli pełnić influencerzy i politycy? Tym tematem zajmują się dziennikarze raportu specjalnego w TVP Info, a o szczegółach Maria Guzek. -- Jakbym miał zliczyć moje obecne zadłużenia, które jeszcze zostało, i zadłużenia już spłacone, to suma już tutaj się robi na okolice pół miliona. -- Najwięcej pieniędzy stracił w kasynach internetowych. Zaciągał kredyty, grał niemal w każdej wolnej chwili. Dziś ma przesłanie do innych. -- Żeby się pięć razy zastanowić, czy ma to sens przegranie stówki, które może spowodować przegranie całego życia. -- Hazard online to podstępne uzależnienie. Kusi połączenie dostępności, szybkich wygranych, emocji związanych z ryzykiem i odkuciem się po stratach. Problem dotyczy coraz młodszych ludzi. 14% uczniów gra regularnie. -- Ponad połowa 18-latków grała w gry o charakterze hazardowym, a co siódmy badany jest zagrożony uzależnieniem. -- W zeszłym roku Polacy wydali na nielegalny hazard w sieci kilkanaście miliardów złotych. Według ustaleń dziennikarzy raportu specjalnego duża część tych pieniędzy i dane polskich graczy trafiają do Rosji. Skala zjawiska jest ogromna. Bada ją ten ukraiński aktywista. -- Legal gambling and gambling. -- Branża nielegalnego hazardu to jedna z największych szarych stref biznesu. Pozwala ona generować ogromne fortuny. Sprzyjają temu współczesne narzędzia. -- W Polsce legalne jest tylko jedno internetowe kasyno należące do totalizatora sportowego. Wszystkie inne powinny zostać zablokowane dla polskich internautów. Jednak operatorzy kasyn z łatwością obchodzą te blokady, zmieniając adresy niemal natychmiast po ich wpisaniu do rejestru zakazanych domen. -- Kolejne 7K! -- Nielegalne kasyna mają promować m.in. polscy influencerzy. -- Freak fighterzy, ludzie po różnego rodzaju reality show, prankerzy. Stali się tym marginesem internetu. -- Szara strefa jest ogromna. Roczny obrót nielegalnych kasyn i zakładów bukmacherskich online to ponad 27 miliardów złotych. -- Jest pan pewien, że to nie narusza ustawy o promocji hazardu? -- Nie. Żeby była jasność, bo każdy musi mieć organizatora. Kasyno. -- I o tym, a także o politykach promujących nielegalne internetowy hazard, więcej w dzisiejszym raporcie specjalnym. Kwadrans po 20:00 w TVP Info. Maria Guzek, 19:30. -- A już o godzinie 20:30 finałowa gala Nagrody Literackiej Nike. Jury pod przewodnictwem Witolda Beresia dokonało wyboru pomiędzy siedmioma książkami. A zwycięzca otrzyma statuetkę zaprojektowaną przez Gustawa Zemłę. Swoją nagrodę przyznają także czytelnicy, czyli państwo. O wielkim finale, który transmitować będzie TVP, Maciej Gąsiorowski. -- Anna Bikont już po raz czwarty jest wśród finalistów nagrody Nike? W swojej książce reporterka opowiada o tragicznych powojennych losach polskich Żydów. Bardzo cieszy ją, że ta literatura znajduje czytelników, ale martwi to, że świat nie uczy się na błędach. -- Ja się dzielę bólem ludzi. Którzy najczęściej dawno już nie żyją, którzy są Żydami, i ktoś chce też ten ból unieść na swoich barkach. To bardzo jest wzruszające. -- Wśród siedmiu tegorocznych finalistów są jeszcze biografia, tomik poezji, zbiór opowiadań i trzy powieści. Autorką jednej z nich jest Zyta Rudzka, która wygrała już Nikę trzy lata temu. Tylko durnie żyją do końca. Jej najnowsza książka to znowu opowieść o kobiecie. Szorstkiej nauczycielce WF-u, która postanawia porzucić duże miasto dla wolności i bliskości natury. -- Chciałem napisać książkę non-fiction. -- Jednak nieoficjalnym faworytem jest Szczepan Twardoch i jego książka o wojnie w Ukrainie z perspektywy polskiego ochotnika. Null zdobył już tegoroczny tytuł Nike. Czytelników. -- Tam jest brutalna rzeczywistość siedzenia właśnie na tej pierwszej linii frontu. Mieszanka wojenna polskiego, ukraińskiego, rosyjskiego. Jest to książka nietypowa dla tego autora. Ryzykowna i przez to bardzo ciekawa. -- O tym, kto wygra, jury postanowiło już wczoraj. -- Zobacz. -- Zdradza jego przewodniczący Witold Bereś. Obrady były bardzo burzliwe, bo cała siódemka jest wybitna. Ale udało się znaleźć kompromis. -- Pogłoski o śmierci polskiej literatury są grubo przesadzone. Jest fantastycznie. Oczywiście, że jest chaos na rynku, że ciężko się książki sprzedaje, dystrybuuje, jeszcze trudniej promuje, że wydawcy, że dystrybutorzy, że biedni autorzy. Ale talenty nie zniknęły. -- Nagroda finansowa Nike to od 30 lat 100 tysięcy złotych. Kiedyś można było za to kupić mieszkanie, dziś znacznie mniej. Ale po trzech dekadach wszyscy są zgodni: Nike daje pisarzom prestiż i rozpoznawalność. -- Tegoroczna siódemka uważam, że działa w wybitne wszystkie, jak zawsze, które wchodzą do finału Nagrody Nike. -- W zeszłym roku sztuczna inteligencja przed ogłoszeniem zwycięzcy mylnie wskazała innego autora. W tym roku, jak wszyscy, cierpliwie czeka na werdykt. -- A o tym, kto zostanie zwycięzcą, tu w bibliotece Uniwersyteckiej w Warszawie dowiemy się tuż po 20:30, podczas wielkiej gali, w telewizyjnej dwójce i TVP Kultura. -- Maciej Gąsiorowski, 19:30. -- Był stęp, potem kłus, a teraz to już raczej cwał. Sprawa prezydenckich koni niesie się przez internet, a komentarze o nich za chwilę. Czy głowa państwa dając upust szlachetnej pasji, jaką jest jazda konna, w tym przypadku się zagalopowała? Kto jeździ za swoje i kto płaci niczym za zboże? Za siano dla Ramzesa? Michał Niewodowski. -- Koń, jaki jest każdy, widzi. Ale to, że prezydent ma trzy konie, zdaniem polityków jest źle widziane. -- Trzeba mieć jakieś pasje, ale oby nie mieli za chwilę pasji lotów samolotem odrzutowym. -- Nie wiem, czy to jest naprawdę w zadaniach, które Kancelaria Prezydenta, żeby utrzymywać stadnina i konie. -- Piłsudski miał kasztanka, jak donosi Gazeta Wyborcza. Karol Nawrocki ma edzia, Ramzesa i Aramisa. Cała trójka mieszka w prezydenckiej rezydencji w Promniku. -- Ja nie żałuję mojej jazdy na koniach, ale nie trzeba od razu stadniny kupować. -- I poszły konie po betonie. Komentarze w sieci zaczęły galopować. Radosław Sikorski wypomniał prezydentowi faraońskie ambicje. Donald Tusk sięgnął do własnego archiwum i skwitował, że jeździł słabo, ale za swoje. Wtórują mu inni. -- Jeden z najpiękniejszych sportów. Ale nie trzeba wcale za to płacić z pieniędzy publicznych. -- Można by powiedzieć: prywatny folwark prezydenta. Bo to centrum obsługi Kancelarii Prezydenta utrzymuje konie. Ale czym, że one są w porównaniu do rządowej floty? -- Jak chcecie koni mi atakować pana prezydenta, to najgorsze w polityce to jest hipokryzja. To ja odwołam się do innych koni. Koni mechanicznych. -- Zdaniem historyków ostatnim prezydentem, któremu państwo opłacało konie, był Ignacy Mościcki. I trudno się dziwić: jazda konna była wtedy dosyć popularnym środkiem transportu. Prezydentów ciągnie do hippiki. W końcu wybory wygrywa się w końskich. -- Konie w rezydencjach prezydenckich są od początku lat 90., czyli od ponad 30 lat. A prezydent Aleksander Kwaśniewski nawet zbudował w jednym z ośrodków stajnię. -- To prawda, prezydent to jednak funkcja prestiżowa, a prestiż wymaga prestiżowego hobby. Choć prezydent Nawrocki pozował zawsze na człowieka z ludu. -- Generalnie zaliczyłabym to do elitarnego sportu, bo jest to sport elitarny. -- Z końmi miał do czynienia też Andrzej Duda, ale zamiast wodzy zdecydowanie częściej wybierał narty. -- Kochana braci narciarska, braci sportowa, wszyscy wielce szanowni państwo. -- Narty łączyły pałac ponadpolitycznymi podziałami. Bronisław Komorowski lubił bliskość natury. Czy latem, czy zimą. Jeździł także Aleksander Kwaśniewski, choć bardziej kojarzymy go z tenisem. Prezydenckie sporty to nie nowość, ale polityczne emocje wokół koni już tak. -- Wciąż pojawia się pytanie, ile z pieniędzy podatnika idzie z siana na miesięczne utrzymanie koni. O koszt utrzymania jednego zapytaliśmy ekspertów. -- To jest takie 4 tysiące z treningami, z trenerem, z stajnią, z paszą, z weterynarzem. -- I tak z nowej prezydenckiej pasji zrobiła się nowa polityczna afera. I tylko koni. Tylko koni żal. Michał Niewodowski, 19:30. -- Ściągamy cugle. Dziękujemy za 19:30. Czas na "Pytanie dnia". U Doroty Wysockiej-Sznepf dziś Bronisław Komorowski, były prezydent. Spokojnego wieczoru. -- To jest Pytanie Dnia, Dorota Wysocka-Schnepf. Dobry wieczór państwu. Ze mną były prezydent Bronisław Komorowski. Dobry wieczór, panie prezydencie. -- Dobry wieczór, witam państwa. -- No to proszę pozwolić, że nawiążemy do tych koni z ostatniego materiału w 19:30. Żadnego tam ściągania cugli nie będzie, tylko popuśćmy je. I popuśćmy wodze fantazji. Czy panu się zdarzało galopować? -- Szczerze? -- Koniach prezydenckich starych. -- Szczerze mówiąc, to myślałem, że będziemy rozmawiali o jakichś innych sprawach. -- Te? -- Poważniejszych sprawach, ale rozumiem, że w konwencji koń, a sprawa polska. -- Oczywiście. -- Pani pyta o konie prezydenckie. Wie pani, ja jestem trochę skrępowany, dlatego że sam jeździłem, sportowo, uprawiałem jazdę konną. -- Ale za prezydentury też? -- Ale w czasach młodości, gdy byłem chyba jeszcze uczniem szkoły średniej i bardzo sobie to cenię. Tak samo jak taką kawaleryjską tradycję rodziny. Ale, ale rozumiem, że pan prezydent zapałał jakąś miłością, a być może wcześniej jeździł. No i stworzył pewien problem. Ja pani powiem, jako w czasach prezydenckich już nie jeździłem konno od dawna, natomiast jeżeli pan prezydent lubi, ceni, ja może już uprawiam ten sport, no to ja bym się tak bardzo nie gorszył. Tym bardziej, że w takiej polskiej powiedzonkach, wojskowych, bardzo była popularne, było powiedzenie: "żołnierzy piechoty o kawalerzystach, o ułanach", że i dobrze, bo co dwie głowy to nie jedna. -- No to lekko złośliwe, panie prezydencie. -- Ale lekko. -- Lekko, lekko, tak. W każdym razie Edzio Ramzes i Aramis, czyli kuc, koń, fryzyjski i koń huculski, znalazły się w tych stajniach prezydenckich. Możemy mówić o tym pół żartem, ale też trochę jest w tym pewien problem, polegający na tym, że rzecznik pana prezydenta, także pan Selim, którego przed chwilą słyszeliśmy w materiale w 19:30, a oni mówią, że te